Leczenie chrapania laserem

Jak podaje serwis internetowy stopsnoring.com, z różnego rodzaju zaburzeniami snu zmaga się ok. 40% ludzi. Problem bezdechu sennego dotyka około 12 milionów Amerykanów, a na całym świecie z powodu tej dolegliwości cierpi ponad miliard osób. Według Światowej Organizacji Zdrowia prawie połowa dorosłych chrapie, nawet o tym nie wiedząc.

Należy mieć świadomość, że chrapanie i wiążące się z nim bezdechy senne to poważny problem, niosący groźne dla zdrowia konsekwencje. Przypadłość zakłóca prawidłowy sen osoby chrapiącej i jej partnera, obniża dotlenienie organizmu, a w dzień skutkuje nadmiernym zmęczeniem.

Nieleczone schorzenie wywołuje zaburzenia koncentracji, prowadzi do rozwoju chorób układu krążenia, a nawet depresji.

Chrapanie – przyczyny i czynniki ryzyka

Przyczyna chrapania może leżeć w nieprawidłowej budowie gardła i utrudnionym przepływie powietrza przez drogi oddechowe. W efekcie podniebienie i języczek zostają wprowadzone w drgania, co powoduje powstanie zjawiska akustycznego zakłócającego odpoczynek.

Czynniki ryzyka chrapania:

• palenie papierosów,
• picie alkoholu,
• otyłość,
• nieprawidłowa drożność nosa (skrzywienie przegrody bądź polipy),
• przerost migdałków (u dzieci).

Oprócz powyższych czynników ryzyko chrapania zwiększa się wraz z wiekiem, a także może być wywołane przez czynniki dziedziczne. Osoby z nadwagą są bardziej podatne na chrapanie. Niewłaściwy styl życia, taki jak spożywanie alkoholu przed snem, może nasilać problem.

Leczenie chrapania – metody

Współcześnie istnieje kilka metod leczenia chrapania, w tym operacja chirurgiczna i laseroterapia systemem NightLase. Zabiegi laserowe należą do nowoczesnych technik terapii i są wykonywane m.in. przy użyciu lasera Er:YAG.

Skuteczność laseroterapii może się różnić w zależności od przyczyny i nasilenia dolegliwości, a dostępne dane naukowe nadal są ograniczone. Dobór metody leczenia powinien poprzedzać dokładny wywiad, badanie laryngologiczne oraz – w razie podejrzenia bezdechu sennego – diagnostyka snu.

Inne metody leczenia chrapania

Alternatywne metody leczenia chrapania obejmują stosowanie aparatów do ustabilizowania języka lub dolnej szczęki (MAD), a także zmiany stylu życia, takie jak redukcja masy ciała, unikanie alkoholu przed snem i stosowanie gumowych pasów na głowę utrzymujących jamę ustną w zamknięciu.

W przypadkach związanych z alergiami pomocna może być terapia antyhistaminowa. U osób z umiarkowanym i ciężkim obturacyjnym bezdechem sennym podstawową metodą leczenia pozostaje CPAP, a szyny wewnątrzustne i redukcja masy ciała są zalecane jako skuteczne opcje w odpowiednio dobranych przypadkach.

Laserowe leczenie chrapania NightLase

Laserowy zabieg stosowany w leczeniu chrapania nie wymaga szczególnych przygotowań. Plan terapii ustala się indywidualnie. U części pacjentów poprawę widać po jednej sesji, jednak najczęściej wykonuje się serię kilku zabiegów w odstępach kilku tygodni, aby uzyskać i utrwalić efekt.

Możliwe są także zabiegi podtrzymujące po upływie kilku lub kilkunastu miesięcy, jeśli dolegliwości powracają. Przed rozpoczęciem terapii lekarz przeprowadza rzetelny wywiad z pacjentem, a następnie wykonuje wstępne badania laryngologiczne, aby wykluczyć zmiany obturacyjne gardła środkowego oraz nosogardła – po tym etapie pacjent jest gotowy do zabiegu.

Zabieg jest zwykle dobrze tolerowany i nie wymaga znieczulenia. U pacjentów szczególnie wrażliwych na ból stosuje się znieczulenie miejscowe.

Możliwe są przejściowe działania niepożądane, takie jak:

• ból lub suchość gardła,
• uczucie drapania,
• lekki obrzęk i tkliwość.

Ciężkie powikłania występują rzadko.

Terapia NightLase polega na podgrzaniu tkanek miękkich języczka i podniebienia za pomocą światła lasera. Efektem działania systemu jest kontrakcja kolagenu, pociągająca za sobą usztywnienie tkanki (zwiększenie jej sprężystości). Podczas seansu, w zależności od stopnia zaawansowania wiotkości struktur gardła, specjalista aplikuje na obszar zabiegu ok. 6 tys. impulsów. Oddziaływanie termiczne lasera wywołuje skurczenie się naświetlanego obszaru oraz stymulację produkcji włókien kolagenowych.

Skuteczność i bezpieczeństwo terapii

Celem terapii jest zmniejszenie chrapania i ewentualna poprawa jakości snu oraz niektórych parametrów oddychania w nocy. U części pacjentów poprawa bywa zauważalna już po pierwszym zabiegu, jednak najlepsze rezultaty zwykle daje seria około 3 sesji przeprowadzonych w ciągu około 6 tygodni.

Efekty mogą utrzymywać się przez dłuższy czas, ale u niektórych osób konieczne bywa okresowe powtórzenie zabiegów, aby utrzymać uzyskane rezultaty. W przypadkach z rozpoznanym bezdechem sennym laseroterapia nie powinna zastępować leczenia przyczynowego bez konsultacji ze specjalistą medycyny snu.

Dostępne publikacje naukowe obejmują głównie małe badania prospektywne oraz serie przypadków, które sugerują, że laseroterapia może zmniejszać nasilenie chrapania u części pacjentów, zwłaszcza w łagodniejszych postaciach problemu.

Przeciwwskazania do zabiegu

Przeciwwskazania i sytuacje wymagające ostrożności:

• aktywne infekcje lub ostre stany zapalne w jamie ustnej i gardle (np. angina, owrzodzenia),
• świeże urazy lub niedawno przebyte zabiegi w obrębie podniebienia i gardła,
• podejrzenie lub rozpoznany nowotwór w obszarze planowanego zabiegu,
• niekontrolowane choroby przewlekłe, które mogą zaburzać gojenie (np. nieuregulowana cukrzyca) – decyzja indywidualna po ocenie lekarskiej,
• zaburzenia krzepnięcia lub leczenie przeciwkrzepliwe (zwiększone ryzyko krwawienia; konieczna konsultacja w sprawie ewentualnej modyfikacji terapii),
• ciąża – planowe zabiegi zwykle odracza się do okresu po porodzie,
• nieleczony lub ciężki obturacyjny bezdech senny – laseroterapia nie jest zalecana jako jedyna metoda leczenia bez wcześniejszej diagnostyki i wdrożenia postępowania przyczynowego.

Efekty zabiegu i rekonwalescencja

Przez kilka dni po terapii można odczuwać objawy przypominające nieco anginę. Bezpośrednio po zabiegu chrapanie może się nasilić z powodu lekkiej opuchlizny, ale zaniknie w ciągu kilku dni.

Do ewentualnych powikłań mogących się pojawić po sesji laserowej należą:

• infekcje grzybicze bądź bakteryjne gardła,
• zaburzenia barwy głosu,
• niewydolność podniebienno-gardłowa.

Niewydolność podniebienno-gardłowa oznacza, że podniebienie miękkie nie domyka się prawidłowo z tylną ścianą gardła podczas połykania i mówienia. Może to powodować cofanie się płynów do nosa przy piciu, uczucie „uciekania” powietrza nosem podczas mowy (nosowanie otwarte) oraz krztuszenie. Jeśli po zabiegu pojawią się takie objawy, należy pilnie skontaktować się z lekarzem.

Podniebienie może przybrać szarobrązowy kolor i przez okres paru tygodni mieć nierówną strukturę. Antybiotykoterapia profilaktyczna nie jest rutynowo wymagana; ewentualne leczenie (np. antybiotyk) włącza się tylko w razie wskazań i zgodnie z decyzją lekarza.

Praktycznie zaraz po zakończeniu zabiegu chory może powrócić do swoich codziennych zajęć.