Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) uznaje niepłodność za chorobę układu rozrodczego i wskazuje, że rozpoznaje się ją wtedy, gdy po roku lub dłużej regularnego współżycia bez stosowania antykoncepcji nie dochodzi do uzyskania ciąży. Według WHO problem ten dotyczy około 17,5% dorosłych na świecie, czyli mniej więcej 1 na 6 osób.
Przyczyny niepłodności mogą leżeć po stronie kobiety, mężczyzny, obojga partnerów albo pozostawać niewyjaśnione. Dane z przeglądów naukowych wskazują, że czynnik męski jest jedyną przyczyną w około 20-30% przypadków, a niepłodność niewyjaśniona może dotyczyć nawet około 30% par.
Jedną z metod walki z niepłodnością jest naprotechnologia (ang. Natural Procreative Technology), która w 1991 roku została opracowana i rozpropagowana przez amerykańskiego ginekologa z Omaha – profesora Thomasa W. Hilgersa.
Naprotechnologia – co to jest i na czym polega?
Narotechnologia to przede wszystkim dokładne diagnozowanie, a w kolejnym kroku terapia osób cierpiących na niepłodność, którą można uleczyć. Jest to metoda w pełni naturalna, ale która również chętnie wykorzystuje osiągnięcia współczesnej ginekologii czy chirurgii. Ta metoda naturalnej prokreacji analizuje przede wszystkim cykl kobiety. W ten sposób naprotechnologia wykorzystywana jest do diagnozowania oraz leczenia nie tylko niepłodności, ale również między innymi zaburzeń cyklu miesiączkowego, endometriozy, bólów menstruacyjnych, przedwczesnych porodów oraz wielu innych problemów zdrowotnych, związanych z układem rozrodczym.
Podstawą metody jest szczegółowa obserwacja organizmu kobiety oraz analiza cyklu miesiączkowego, co pozwala na wykrycie zaburzeń hormonalnych i innych nieprawidłowości wpływających na płodność.
Naprotechnologia kładzie nacisk na leczenie przyczynowe, a nie tylko na osiągnięcie samego efektu w postaci ciąży, co odróżnia ją od części metod wspomaganego rozrodu.
Podstawowe elementy naprotechnologii
Podstawowe elementy naprotechnologii obejmują kluczowe działania diagnostyczne i terapeutyczne:
- Edukację na temat samoobserwacji cyklu miesiączkowego kobiety, w szczególności obserwację i zapisywanie takich wskaźników jak śluz szyjkowy, długość cyklu, oraz inne symptomy towarzyszące cyklowi, które mogą wskazywać na okresy płodności i niepłodności.
- Szczegółową diagnostykę medyczną, aby znaleźć przyczyny problemów z płodnością.
- Leczenie ukierunkowane na konkretne problemy, takie jak zespół policystycznych jajników, endometrioza, zespół napięcia przedmiesiączkowego (PMS) oraz inne zaburzenia, które mogą wpływać na zdolność do poczęcia.
Etapy leczenia niepłodności naprotechnologią
Leczenie niepłodności z wykorzystaniem naprotechnologii można podzielić na kilka cykli. Pierwszy z nich to praca z instruktorem, który uczy kobietę samoobserwacji dni płodnych w miesięcznym cyklu z wykorzystaniem tzw. Modelu Creightona (ang. Creighton Model, Creighton Model FertilityCare System, CrMS), który opiera się na analizie takich elementów, jak śluz szyjkowy, krwawienia miesiączkowe, plamienia okołomiesiączkowe i wydzielina pochwowa. Obserwacje zapisywane są na specjalnej karcie.
Kolejny krok na drodze do leczenia niepłodności z zastosowaniem naprotechnologii to wizyta obydwojga partnerów u lekarza naprotechnologa, gdzie pacjenci poddawani są szczegółowej diagnostyce, która ma wskazać przyczyny niepłodności. Wykonuje się wtedy szereg badań internistycznych i ginekologicznych, a także dokonywana jest analiza laboratoryjna. Dzięki takim działaniom stawiana jest diagnoza i wdrażane jest leczenie. Naprotechnologia pomaga również określić czas najodpowiedniejszy do zapłodnienia.
Współcześnie diagnostyka stosowana w naprotechnologii obejmuje również nowoczesne badania hormonalne, obrazowe oraz ocenę jakości nasienia u partnera. Pozwala to na bardziej kompleksowe podejście do problemu niepłodności.
Kluczowym elementem naprotechnologii jest systematyczna obserwacja cyklu według określonych zasad, co umożliwia precyzyjne określenie dni płodnych oraz wykrycie nieprawidłowości.
Model Creightona jest standaryzowanym systemem, który pozwala na dokładną interpretację objawów płodności i stanowi podstawę dalszej diagnostyki oraz leczenia.
Skuteczność naprotechnologii i ograniczenia
Naprotechnologia może stanowić szansę na doprowadzenie do poczęcia w przypadku wielu par, mających problemy z zajściem w ciążę, należy jednak mieć świadomość, że naprotechnologia wyklucza rozród wspomagany, który często jest jedynym rozwiązaniem w przypadku niepłodności męskiej, przy niedrożności jajowodów czy przy zaawansowanej endometriozie, a także w wielu innych chorobach związanych z niepłodnością.
Według dostępnych publikacji naukowych skuteczność naprotechnologii zależy od przyczyny niepłodności, wieku kobiety oraz czasu trwania problemu. Najlepsze efekty obserwuje się u par, u których możliwe jest leczenie przyczynowe, np. zaburzeń hormonalnych lub stanów zapalnych.
Metoda ta wymaga dużego zaangażowania pacjentów, systematyczności oraz ścisłej współpracy z zespołem medycznym, co może mieć wpływ na ostateczne wyniki leczenia.
Źródła:
- K. Kozioł, P. Lewandowski, J. K. Wolsk, "Rozród człowieka. Malejąca rola kobiety w niepłodności małżeńskiej", Nowa Medycyna, 5, 38, 2000
- https://naprotechnology.com/, "Male Infertility" (naprotechnology.com), https://naprotechnology.com/
- Tomasz Kandzia, "Naprotechnologia – szansa na potomstwo czy oszustwo?" (ejournals.eu), Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach, 2023
-
3.8/5 (opinie 6)