Odbudowa całej szczęki na implantach

Implanty stomatologiczne stały się dostępne w drugiej połowie XX wieku dzięki odkryciom dokonanym przez szwedzkiego lekarza P. Branemarka. Z biegiem lat udoskonaleniu ulegały stosowane materiały oraz techniki mocowania ich w ciele pacjenta. Za pomocą implantów zębowych można odtworzyć brak jednego, trzech czy nawet wszystkich zębów.

Przy utracie całego uzębienia wszczepianie metalowych struktur może mieć pewne ograniczenia, związane choćby ze stanem tkanek pacjenta (zła kondycja kości szczęki lub żuchwy może uniemożliwiać zastosowanie większej liczby implantów).

Diagnostyka i przygotowanie do implantów

Przed planowaniem leczenia wykonuje się szczegółową diagnostykę: wywiad i ocenę ogólnego stanu zdrowia, badanie kliniczne, zdjęcia rentgenowskie i tomografię CBCT (ocena ilości i jakości kości, przebiegu nerwów, położenia zatok), a często także skany wewnątrzustne i analizę zgryzu. Niezbędna bywa sanacja jamy ustnej (leczenie próchnicy i chorób przyzębia, usunięcie zębów nienadających się do leczenia).

Gdy kości jest za mało, rozważa się leczenie regeneracyjne (augmentacja kości, podniesienie dna zatoki szczękowej, przeszczepy/autografty lub materiały kościozastępcze), aby stworzyć warunki do stabilnego wszczepienia implantów.

Plan leczenia obejmuje przygotowanie tkanek (sanacja, ewentualna regeneracja kości), a następnie etap chirurgiczny i protetyczny. W wielu przypadkach możliwe jest zastosowanie tymczasowego uzupełnienia, aby pacjent nie pozostawał bez zębów; o rodzaju i terminie decyduje lekarz w oparciu o warunki kostne i stabilizację implantów.

Proteza na implantach – zalety i wady

Proteza umieszczana na implantach przypomina inne, standardowe formy tak zwanych sztucznych szczęk. Najważniejsza różnica nie dotyczy jednak wyglądu tych struktur, a sposobu ich mocowania. Klasyczne protezy utrzymywane są w obrębie jamy ustnej dzięki działaniu śliny. Nie jest to najskuteczniejsze rozwiązanie: pacjent może odczuwać dostawanie się resztek jedzenia pod tę strukturę, dodatkowo może pojawiać się seplenienie.

Część osób ogranicza m.in. śmianie się w towarzystwie ze względu na obawę, że proteza może wypaść z jamy ustnej. Wyeliminowanie opisanych problemów jest możliwe dzięki zastosowaniu protezy mocowanej na implantach. Wszczepione zastępcze korzenie zębowe w tym wypadku pozwalają uzyskać lepsze osadzenie konstrukcji odbudowującej uzębienie pacjenta.

Często pacjenci obawiają się dyskomfortu związanego z klasycznymi protezami.

W przypadku wyboru takiego rozwiązania proteza wyposażona jest w specjalny system zatrzasków, które mocno spajają ją z implantami. Mechanizm jest skonstruowany tak, by w razie potrzeby (np. przy chęci jej oczyszczenia) proteza mogła być łatwo wyjęta. Wśród zalet protez mocowanych na implantach można wymienić nie tylko stabilność, ale również komfort użytkowania oraz brak konieczności stosowania klejów mocujących.

Jednakże, warto wspomnieć, że do ich wad można zaliczyć dłuższy czas gojenia się po zabiegu oraz potencjalne koszty związane z ewentualnymi komplikacjami.

Powikłania i czynniki ryzyka

Możliwe powikłania (występują rzadko, ale należy o nich wiedzieć):

• infekcja i krwawienie po zabiegu,
• obrzęk i ból,
• brak integracji implantu z kością (potocznie nazywany „odrzutem”),
• uszkodzenie struktur anatomicznych (np. nerwu – z przejściowym zaburzeniem czucia),
• perforacja zatoki szczękowej,
• zapalenie tkanek wokół implantu (periimplantitis),
• problemy protetyczne (poluzowanie śrub, zużycie elementów zatrzaskowych, pęknięcia akrylu).

Ryzyko rośnie m.in. przy paleniu tytoniu, nieuregulowanej cukrzycy, bruksizmie i niedostatecznej higienie – sposób minimalizowania ryzyka omawia lekarz przed leczeniem.

Odbudowa całej szczęki na implantach – etapy

Zanim pacjent będzie mógł zakładać swoją protezę, konieczne jest oczywiście wszczepienie implantów stomatologicznych. Najpopularniejsze są obecnie dwie techniki: pierwsza związana jest z umieszczeniem w szczęce lub żuchwie pacjenta zastępczych korzeni, do których później będzie przyczepiana proteza.

Druga z kolei związana jest z założeniem w obrębie kości struktur połączonych ze sobą poprzeczną belką, stanowiącą element mocujący zastępcze uzębienie.

Liczba implantów

W zależności od miejsca, w którym odbudowywane jest uzębienie, różna jest liczba wszczepianych implantów zębowych. Ogólnie zazwyczaj większa ich liczba potrzebna jest wtedy, gdy będą one umieszczane w obrębie szczęki – związane jest to z warunkami anatomicznymi tej okolicy.

Aby pacjent miał możliwość osadzania protezy zębowej na implantach, konieczne jest wszczepienie ich w liczbie od dwóch do czterech.

U pacjentów, których kości budujące żuchwę lub szczękę są w dobrym stanie, możliwe jest wykorzystanie rozwiązania stałego, niewymagającego wyjmowania syntetycznych zębów z jamy ustnej. Wówczas wymagana jest jednak większa liczba implantów (zwykle około 6). Po odtworzeniu brakujących korzeni możliwe jest osadzenie w jamie ustnej mostów zębowych.

Materiały i technologie cyfrowe

Na wybór procedury wpływają także materiały: najczęściej stosuje się implanty z tytanu (standard o wysokiej biozgodności), a alternatywą są implanty z tlenku cyrkonu (cyrkonowe) preferowane między innymi przez osoby dążące do rozwiązań „bezmetalowych” lub o wysokich wymaganiach estetycznych.

O doborze systemu (rodzaj implantu, liczba i rozmieszczenie, sposób obciążenia) decyduje lekarz po analizie kości, zgryzu i potrzeb estetyczno-czynnościowych. Część protetyczna może być wykonana jako proteza akrylowa mocowana na zatrzaskach lub belce, albo jako most stały (np. na podbudowie tytanowej lub cyrkonowej) – dobór zależy od warunków i oczekiwań pacjenta.

Gojenie i opieka po zabiegu

Proces gojenia implantów może trwać od 3 do 6 miesięcy, w zależności od indywidualnych warunków pacjenta oraz zastosowanej technologii. Zaleca się regularne wizyty kontrolne, by monitorować stan implantów i otaczających tkanek.

Długoterminowa opieka nad implantami ma kluczowe znaczenie dla ich trwałości i prawidłowego funkcjonowania. Obejmuje ona codzienną, staranną higienę okolicy implantów, w tym szczotkowanie, stosowanie czyścików międzyzębowych, a w razie zaleceń lekarza także irygatora.

Równie istotne jest dokładne czyszczenie protezy wyjmowanej oraz regularna pielęgnacja elementów mocujących, które odpowiadają za jej stabilność.

Ważnym elementem opieki są także systematyczne wizyty kontrolne oraz profesjonalne oczyszczanie wykonywane zgodnie z zaleceniami specjalisty. W razie potrzeby konieczna bywa okresowa wymiana zużywających się wkładek lub zatrzasków, a także podścielenie protezy w celu zachowania jej prawidłowego dopasowania.

Uzupełnieniem tych działań jest ochrona implantów przed przeciążeniami, na przykład poprzez stosowanie szyny u pacjentów z bruksizmem, oraz dbałość o ogólny stan zdrowia, w tym unikanie palenia tytoniu.

Implanty całej szczęki – ceny i koszty

Cena implantów w całej szczęce jest uzależniona od tego, na ilu implantach będzie stabilizowana proteza. Jeśli na dwóch, trzeba będzie zapłacić średnio 8 tys. zł. Proteza na czterech implantach to już wydatek rzędu nawet 20 tys. zł. Średnia cena implantów całej szczęki w przypadku protezy stabilizowanej na sześciu implantach to 28 tys. zł.

Na ostateczną cenę wpływają również: zakres diagnostyki (CBCT, skany), konieczność regeneracji kości lub podniesienia dna zatoki, liczba i rodzaj implantów, typ protezy/mostu i użyte materiały, zastosowanie technologii cyfrowych (np. szablon chirurgiczny), a także liczba wizyt kontrolnych i serwis elementów mocujących. Aktualny kosztorys przedstawia lekarz po pełnej diagnostyce.