W Krakowie przeprowadzono pierwszą w Polsce hysteropektopeksję metodą laparoskopową

Tradycyjne zabiegi, korygujące nieprawidłowości aparatu więzadłowego, który odpowiada za utrzymywanie narządów płciowych w odpowiedniej pozycji, wykonywane są z dostępu brzusznego lub pochwowego. Od niedawna przeprowadzane są również metodą laparoskopową.

Wypadanie narządów rodnych – przyczyny i czynniki ryzyka

Wypadanie narządów rodnych może być spowodowane przez wiele czynników, które osłabiają mięśnie dna miednicy i struktury wspierające.

Jednym z najczęstszych przyczyn są wielokrotne porody naturalne, szczególnie te, które wiązały się z komplikacjami, jak długotrwały poród lub poród dziecka o dużej masie ciała. Proces ten może znacząco rozciągnąć i osłabić mięśnie oraz więzadła odpowiedzialne za podtrzymywanie macicy i pochwy.

Innym ważnym czynnikiem jest proces starzenia się i nadejście menopauzy. W tym okresie naturalne poziomy estrogenu, kluczowego dla utrzymania siły i elastyczności tkanek miednicy, zaczynają spadać, co może prowadzić do osłabienia mięśni i struktur podtrzymujących.

Najczęstsze przyczyny osłabienia dna miednicy

Dodatkowo, przewlekłe podnoszenie ciężarów może zwiększać ciśnienie w jamie brzusznej, co z biegiem czasu może osłabiać mięśnie dna miednicy. Podobnie, długotrwały kaszel, często związany z chorobami płuc, takimi jak przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP), zwiększa ciśnienie w jamie brzusznej, co może przyczyniać się do osłabienia mięśni.

Najważniejsze czynniki ryzyka:

• wielokrotne porody naturalne i urazy okołoporodowe,

• menopauza i spadek poziomu estrogenów,

• przewlekłe zwiększone ciśnienie w jamie brzusznej,

• otyłość oraz brak aktywności fizycznej,

• czynniki genetyczne i osłabienie tkanki łącznej.

Otyłość również gra znaczącą rolę, ponieważ nadmierna masa ciała może zwiększać ciśnienie w jamie brzusznej i na narządy miednicy, prowadząc do większego ryzyka wypadania. Czynniki genetyczne mogą również mieć wpływ, szczególnie jeśli w rodzinie występowały przypadki wypadania narządów miednicy.

Regularny wysiłek związany z wypróżnianiem, zaparcia, mogą dodatkowo osłabiać mięśnie dna miednicy. Wreszcie, choroby i stany wpływające na jakość tkanki łącznej w organizmie mogą również przyczyniać się do osłabienia struktur podtrzymujących narządy miednicy.

Brak aktywności fizycznej, siedzący tryb życia oraz niewłaściwa dieta mogą pośrednio wpływać na kondycję mięśni dna miednicy. Dużą rolę odgrywa również profilaktyka, w tym ćwiczenia mięśni Kegla oraz fizjoterapia uroginekologiczna, jako elementy zapobiegania rozwojowi schorzenia.

Objawy wypadania macicy i pochwy

Objawy wypadania macicy i pochwy mogą różnić się intensywnością w zależności od stopnia zaawansowania schorzenia.

Oto najczęstsze z nich:

• Odczucie ciągnięcia lub ucisku w miednicy - kobiety często opisują to jako uczucie, jakby coś "wypadało" z pochwy.

• Widoczne wypuklenie z pochwy - w zaawansowanych przypadkach, części macicy lub pochwy mogą stać się widoczne na zewnątrz ciała.

• Problemy z oddawaniem moczu - trudności w rozpoczęciu mikcji, częste lub nagłe potrzeby korzystania z toalety, a także nietrzymanie moczu.

• Trudności z wypróżnianiem - uczucie niepełnego wypróżnienia, zaparcia.

• Bóle pleców - szczególnie w dolnej części pleców, które mogą wynikać z dodatkowego nacisku w miednicy.

• Dyskomfort i ból podczas stosunku seksualnego - związane z obniżeniem się struktur miednicy.

• Nietrzymanie moczu lub kału - wynikające z osłabienia mięśni dna miednicy.

• Zwiększony dyskomfort przy długotrwałym staniu lub chodzeniu - objawy mogą się nasilać po długotrwałym wysiłku fizycznym lub na koniec dnia.

• Odczucie pełności lub ciężkości w miednicy.

• Nawracające infekcje dróg moczowych - mogą być spowodowane trudnościami w całkowitym opróżnieniu pęcherza.

Rozpoznanie i leczenie wypadania pochwy i macicy powinno być przeprowadzone przez specjalistę ginekologa po dokładnym wywiadzie medycznym i badaniu klinicznym. Odpowiednie leczenie może obejmować ćwiczenia wzmacniające mięśnie dna miednicy, stosowanie pessarów na wypadanie macicy (wewnętrznych wsparć pochwy) lub interwencję chirurgiczną w zależności od stopnia zaawansowania i objawów.

Wczesne rozpoznanie objawów znacząco zwiększa skuteczność leczenia zachowawczego i pozwala uniknąć konieczności operacji. W przypadku pojawienia się pierwszych symptomów, takich jak uczucie ciężkości czy problemy z oddawaniem moczu, zaleca się konsultację z lekarzem ginekologiem lub uroginekologiem.

Hysteropektopeksja laparoskopowa w Krakowie

Po olbrzymim sukcesie zabiegu laparoskopowego podwieszenia macicy do kości krzyżowej z użyciem laparoskopii, prof. Marcin Jóźwik i dr n.med. Paweł Szymanowski wykonali kolejną pionierską operację korekcji  wypadania narządów płciowych. Przeprowadzili oni, w szpitalu św. Rafała w Krakowie, pierwszy w Polsce zabieg hysteropektopeksji laparoskopowej. Istotą tej procedury jest podwieszenie macicy do kości łonowej z użyciem specjalnych implantów.

Zabieg wykonywany jest przy użyciu niewielkich nacięć w powłokach brzusznych, przez które wprowadzane są narzędzia chirurgiczne oraz kamera. Dzięki temu operator ma możliwość precyzyjnego odtworzenia prawidłowej anatomii przy minimalnym urazie dla tkanek pacjentki.

Hysteropektopeksja jest jedną z procedur oszczędzających macicę. Ma to szczególne znaczenie dla kobiet, które nie chcą lub nie mogą poddać się jej usunięciu. Współczesne podejście w ginekologii coraz częściej zakłada zachowanie narządu, o ile nie ma przeciwwskazań medycznych.

Na czym polega zabieg laparoskopowy

Operacja hysteropektopeksji została wykonana u 74-letniej pacjentki ze znaczną otyłością. Dzięki użyciu laparoskopii zabieg stał się znacznie mniej inwazyjny niż klastyczna metoda otwarcia powłok brzusznych. Ponadto, jej zastosowanie ograniczyło ryzyko krwawienia do minimum i skróciło okres rekonwalescencji pacjentki.

Wybór kości łonowej zamiast krzyżowej do podwieszenia macicy, również ułatwił procedurę zabiegu i ograniczył jego czas trwania. W niedługiej przyszłości procedura ta ma szanse znacząco poprawić jakość życia kobiet z wypadaniem narządu rodnego, zwłaszcza tych, u których występują otyłość czy choroby kardiologiczne.

Zalety i skuteczność hysteropektopeksji

Techniki laparoskopowe w leczeniu zaburzeń statyki narządów miednicy charakteryzują się wysoką skutecznością oraz niskim odsetkiem powikłań. Dodatkowo, krótszy pobyt w szpitalu oraz szybszy powrót do aktywności zawodowej sprawiają, że metoda ta zyskuje coraz większą popularność zarówno wśród lekarzy, jak i pacjentek.

Ważnym elementem po zabiegu jest odpowiednia rehabilitacja oraz unikanie czynników zwiększających ciśnienie w jamie brzusznej. Kompleksowe podejście, obejmujące leczenie operacyjne i fizjoterapię, pozwala osiągnąć najlepsze efekty terapeutyczne i zmniejszyć ryzyko nawrotu schorzenia.