Kiedy wykonuje się rezonans kręgosłupa piersiowego?

Rezonans kręgosłupa piersiowego wykonuje się wtedy, gdy konieczna jest dokładna ocena środkowego odcinka kręgosłupa, rdzenia kręgowego lub tkanek miękkich. Badanie może zostać zlecone zarówno przy długotrwałych dolegliwościach, jak i po urazie albo w celu monitorowania wcześniej rozpoznanej choroby. Jednym z częstszych wskazań jest przewlekły ból między łopatkami lub w środkowej części pleców. Szczególne znaczenie mają sytuacje, w których bólowi towarzyszą zaburzenia czucia tułowia, drętwienie lub mrowienie kończyn dolnych, osłabienie siły mięśniowej albo trudności w chodzeniu.

MRI odcinka piersiowego wykorzystuje się również przy podejrzeniu:

  • zmian zwyrodnieniowych i chorób krążków międzykręgowych;

  • zwężenia kanału kręgowego;

  • ucisku na rdzeń kręgowy;

  • uszkodzeń po złamaniach, upadkach lub wypadkach;

  • zmian demielinizacyjnych;

  • guzów, przerzutów i torbieli;

  • infekcji oraz stanów zapalnych kręgów lub krążków.

Badanie może być potrzebne przed planowanym zabiegiem, po operacji albo podczas kontroli skuteczności prowadzonego leczenia. W każdym przypadku wynik powinien być oceniany razem z objawami i pozostałą dokumentacją medyczną.

Ważne: Sam ból pleców nie przesądza o konieczności wykonania rezonansu. O zasadności MRI decyduje lekarz po uwzględnieniu charakteru dolegliwości i wyników wcześniejszych badań.

Co wykrywa rezonans magnetyczny odcinka piersiowego?

Radiolog i pielęgniarka ze starszym pacjentem w pracowni rezonansu magnetycznego w szpitalu

Rezonans magnetyczny odcinka piersiowego może uwidocznić nieprawidłowości dotyczące kręgów, krążków międzykręgowych, rdzenia kręgowego, więzadeł, mięśni i innych tkanek miękkich. Odcinek piersiowy obejmuje 12 kręgów oznaczanych od Th1 do Th12 i łączy się z żebrami.

Badanie może uwidocznić między innymi:

  • przepukliny, protruzje i odwodnienie krążków międzykręgowych;

  • zmiany zwyrodnieniowe;

  • zwężenie kanału kręgowego;

  • uszkodzenia trzonów kręgowych;

  • urazy i obrzęk rdzenia kręgowego;

  • zmiany demielinizacyjne;

  • jamistość rdzenia;

  • zmiany zapalne i infekcyjne;

  • guzy oraz przerzuty nowotworowe;

  • zmiany mogące sugerować malformację naczyniową, która może wymagać dalszej, odpowiednio ukierunkowanej diagnostyki;

  • wady wrodzone i nabyte.

MRI dobrze obrazuje również struktury położone wokół kręgosłupa, dlatego może dostarczyć informacje o więzadłach, stawach i mięśniach. Wynik badania nie stanowi jednak samodzielnego rozpoznania. Radiolog opisuje widoczne zmiany, a lekarz prowadzący odnosi je do objawów pacjenta.

Warto wiedzieć: Rezonans nie wykorzystuje promieniowania rentgenowskiego. Obraz powstaje dzięki działaniu pola magnetycznego i fal radiowych.

Jakie objawy są wskazaniem do MRI kręgosłupa piersiowego? 

Wskazaniem do MRI kręgosłupa piersiowego może być przewlekły ból środkowej części pleców oraz objawy sugerujące podrażnienie lub uszkodzenie struktur nerwowych. Dolegliwości w tej okolicy bywają odczuwane między łopatkami, przy żebrach albo z przodu klatki piersiowej.

Do objawów, które mogą uzasadniać pogłębioną diagnostykę, należą:

  • ból między łopatkami, opasujący ból wzdłuż żeber albo dolegliwości promieniujące do przedniej części klatki piersiowej;

  • ból środkowej części pleców lub okolicy żeber, którego charakter po ocenie lekarskiej może wskazywać na pochodzenie kręgosłupowe;

  • kłucie albo uczucie ucisku w okolicy żeber;

  • drętwienie i mrowienie tułowia i kończyn dolnych;

  • osłabienie siły mięśniowej;

  • zaburzenia czucia w obrębie tułowia;

  • sztywność i ograniczenie ruchomości kręgosłupa.

Badanie wykonuje się także wtedy, gdy objawy pojawiły się po urazie albo towarzyszy im podejrzenie guza, przerzutów, infekcji lub zmian w rdzeniu kręgowym. MRI może być również częścią kwalifikacji do operacji i kontroli po zabiegu. Ból odcinka piersiowego nie zawsze pochodzi z kręgosłupa. Ze względu na bliskość narządów klatki piersiowej i jamy brzusznej może przypominać dolegliwości związane z sercem, płucami, żołądkiem lub trzustką. Z tego powodu sposób diagnostyki powinien być dobrany do całego obrazu klinicznego.

Uwaga: Nagły lub silny ból w klatce piersiowej wymaga pilnej oceny medycznej i nie powinien być samodzielnie przypisywany kręgosłupowi.

Rezonans odcinka piersiowego z kontrastem czy bez kontrastu?

Rezonans odcinka piersiowego wykonuje się najczęściej bez kontrastu, natomiast środek kontrastowy rozważa się przy podejrzeniu guzów, przerzutów, aktywnych zmian zapalnych oraz podczas kontroli po zabiegach. O wyborze protokołu decyduje lekarz na podstawie wskazania do badania. Kontrast może zwiększyć widoczność wybranych zmian i ich unaczynienia. Pomaga także dokładniej ocenić charakter ogniska oraz odróżnić aktywną zmianę od tkanki bliznowatej.

Przed podaniem środka kontrastowego pracownia może wymagać aktualnego wyniku kreatyniny z wyliczonym eGFR. Pacjent powinien poinformować personel o chorobach nerek, wcześniejszych niepożądanych reakcjach po kontraście oraz innych istotnych problemach zdrowotnych. W czasie badania pacjent pozostaje w kontakcie z personelem i może zgłosić pogorszenie samopoczucia.

Ważne: Rezonans z kontrastem nie jest potrzebny w każdym przypadku. Jego zastosowanie zależy od celu diagnostycznego i oceny lekarza.

Jak przygotować się do rezonansu kręgosłupa piersiowego?

Lekarz z modelem anatomicznym ludzkiego kręgosłupa

Do rezonansu kręgosłupa piersiowego zwykle nie trzeba przygotowywać się w szczególny sposób, chyba że planowane jest podanie kontrastu albo zastosowanie środka uspokajającego. Najważniejsze jest usunięcie metalowych przedmiotów i przekazanie personelowi informacji o implantach oraz urządzeniach medycznych.

Przed wejściem do pracowni należy zdjąć między innymi:

  • biżuterię;

  • zegarek;

  • okulary;

  • pasek z metalową klamrą;

  • ubrania z metalowymi zamkami, guzikami lub innymi elementami.

Najlepiej założyć wygodną odzież bez dodatków metalowych. W razie potrzeby placówka może udostępnić jednorazowy strój.

Pacjent powinien wcześniej zgłosić:

  • rozrusznik serca lub neurostymulator;

  • implant słuchowy;

  • metalowe protezy, śruby lub płytki;

  • obecność metalowych ciał obcych;

  • tatuaże i makijaż permanentny;

  • ciążę lub jej podejrzenie;

  • klaustrofobię;

  • ograniczoną możliwość pozostawania w bezruchu.

Przy rezonansie bez kontrastu zwykle nie trzeba pozostawać na czczo. Jeżeli planowane jest podanie kontrastu, pracownia może przekazać dodatkowe zalecenia dotyczące jedzenia, picia oraz wykonania badania kreatyniny. Osoby z silnym lękiem przed zamkniętą przestrzenią powinny zgłosić to przed wizytą. W wybranych przypadkach można rozważyć środek uspokajający albo badanie w aparacie o bardziej otwartej konstrukcji.

Pamiętaj: Dokumentacja implantu lub urządzenia medycznego może być potrzebna do oceny, czy badanie można wykonać bezpiecznie.

Jak przebiega rezonans magnetyczny odcinka piersiowego?

Rezonans magnetyczny odcinka piersiowego przebiega w pozycji leżącej, na ruchomym stole wsuwanym do wnętrza aparatu. Pacjent powinien przez całe badanie pozostawać nieruchomo, ponieważ ruch może pogorszyć jakość obrazów.

Przed rozpoczęciem personel pomaga ułożyć ciało w odpowiedniej pozycji. Do stabilizacji mogą zostać użyte poduszki lub pasy, które ograniczają niezamierzone poruszanie się podczas skanowania.

W trakcie badania aparat wydaje głośne dźwięki, między innymi stukanie i buczenie. Pacjent otrzymuje zwykle słuchawki albo zatyczki do uszu, które zmniejszają natężenie hałasu.

Jeżeli badanie wymaga kontrastu, preparat jest podawany dożylnie na odpowiednim etapie procedury, zwykle po wykonaniu części obrazów bez wzmocnienia. Pacjent przez cały czas może komunikować się z personelem i zgłosić dyskomfort lub pogorszenie samopoczucia.

Po zakończeniu badania stół wysuwa się z aparatu. Osoba, która nie otrzymała środka uspokajającego, może zazwyczaj od razu wrócić do codziennych zajęć.

Warto wiedzieć: Nieruchome ułożenie ciała jest jednym z najważniejszych warunków uzyskania czytelnych obrazów.

Ile trwa rezonans kręgosłupa piersiowego?

Rezonans kręgosłupa piersiowego trwa zwykle od 15 do 60 minut. Czas zależy od zakresu badania, liczby wykonywanych sekwencji oraz zastosowania środka kontrastowego.

Samo przygotowanie do badania może wydłużyć pobyt w placówce. Dodatkowego czasu wymaga założenie wkłucia, podanie kontrastu albo przygotowanie pacjenta z klaustrofobią lub ograniczoną mobilnością.

Czy rezonans odcinka piersiowego boli?

Samo skanowanie odcinka piersiowego jest bezbolesne, ale dłuższe leżenie bez ruchu może nasilać istniejące dolegliwości pleców. Dyskomfort może wynikać głównie z konieczności pozostawania bez ruchu, hałasu aparatu lub przebywania w zamkniętej przestrzeni. Przy badaniu z kontrastem pacjent może odczuć krótkie ukłucie podczas zakładania wkłucia dożylnego.

Uwaga: Każdy nasilający się ból, uczucie duszności lub silny lęk należy natychmiast zgłosić personelowi za pomocą systemu komunikacji dostępnego w aparacie.

Czy rezonans magnetyczny kręgosłupa piersiowego jest bezpieczny?

Zdjęcie MRI kręgosłupa ludzkiego na szarym tle. Odcinek piersiowy kręgosłupa zaznaczono kolorem czerwonym

Rezonans magnetyczny kręgosłupa piersiowego jest na ogół bezpieczny po prawidłowej kwalifikacji. Co istotne, nie wykorzystuje promieniowania jonizującego. Obrazy powstają dzięki działaniu silnego pola magnetycznego, fal radiowych i komputerowej analizie odebranych sygnałów. Bezpieczeństwo zależy jednak od prawidłowej kwalifikacji. Pole magnetyczne może oddziaływać na niektóre implanty, urządzenia elektroniczne i metalowe ciała obce, dlatego przed wejściem do pracowni pacjent wypełnia ankietę oraz przekazuje personelowi informacje o swoim stanie zdrowia.

Przy badaniu z kontrastem konieczna może być dodatkowa ocena czynności nerek. Osoba, która wcześniej źle zareagowała na środek kontrastowy, powinna zgłosić ten fakt przed rozpoczęciem procedury.

Ważne: Brak promieniowania rentgenowskiego nie oznacza, że MRI można wykonać bez wcześniejszej kontroli bezpieczeństwa.

Jakie są przeciwwskazania do rezonansu odcinka piersiowego?

Przeciwwskazaniem do rezonansu odcinka piersiowego może być obecność urządzenia lub metalowego elementu, którego bezpieczeństwa w polu magnetycznym nie potwierdzono. Nie każdy implant automatycznie wyklucza badanie, ale każdy wymaga sprawdzenia.

Szczególnej oceny wymagają:

  • rozruszniki serca i neurostymulatory;

  • implanty słuchowe;

  • pompy insulinowe i inne urządzenia elektroniczne;

  • starsze klipsy naczyniowe;

  • metalowe ciała obce, zwłaszcza w okolicy oka;

  • śruby, płytki i endoprotezy;

  • aparaty ortodontyczne i protezy zawierające metal.

Klaustrofobia nie jest bezwzględnym przeciwwskazaniem, lecz może utrudnić pozostanie w aparacie. Tatuaże i makijaż permanentny zwykle nie wykluczają badania. Jeżeli podczas skanowania w ich okolicy pojawi się uczucie ciepła lub pieczenia, należy natychmiast poinformować personel. Przy rezonansie z kontrastem dodatkowej kwalifikacji wymagają osoby z chorobami nerek. W takim przypadku lekarz ocenia możliwość podania preparatu na podstawie wskazania i dostępnych wyników.

Uwaga: Dokumentacja implantu powinna zawierać jego nazwę, model i informację o warunkach bezpiecznego wykonania MRI.

Czy rezonans kręgosłupa piersiowego można wykonać w ciąży?

Rezonans kręgosłupa piersiowego można wykonać w ciąży, jeżeli istnieje uzasadniona potrzeba diagnostyczna. Ciąża nie jest bezwzględnym przeciwwskazaniem, ale pacjentka powinna poinformować personel także o jej podejrzeniu. Rezonans bez kontrastu może zostać wykonany w każdym trymestrze życia płodowego, jeżeli wynik jest potrzebny do rozpoznania choroby lub zaplanowania leczenia. Decyzja powinna uwzględniać korzyści diagnostyczne i możliwość zastosowania innych odpowiednich metod. Decyzję podejmuje lekarz po ocenie korzyści i aktualnej sytuacji klinicznej.

Pamiętaj: Zastosowanie kontrastu w ciąży wymaga osobnej kwalifikacji i nie powinno być traktowane tak samo jak rezonans bez kontrastu.

Jak długo czeka się na wynik rezonansu kręgosłupa piersiowego?

Na opis rezonansu kręgosłupa piersiowego czeka się zwykle kilka dni roboczych, choć termin zależy od placówki. Obrazy mogą być udostępnione wcześniej, bezpośrednio po zakończeniu badania lub elektronicznie.

Pełna dokumentacja obejmuje obrazy oraz opis przygotowany przez lekarza radiologa. Wynik należy przedstawić lekarzowi kierującemu lub prowadzącemu, który odniesie go do objawów, badania fizykalnego i dotychczasowego leczenia.

Ile kosztuje rezonans magnetyczny odcinka piersiowego kręgosłupa?

Rezonans magnetyczny odcinka piersiowego kręgosłupa kosztuje orientacyjnie od 550 do 1 000 zł. Według danych zgromadzonych przez kliniki.pl średnia cena badania wynosi około 689 zł.

Na koszt wpływa między innymi zastosowanie środka kontrastowego, zakres protokołu badania, lokalizacja placówki, sposób udostępnienia obrazów oraz termin przygotowania opisu.

FAQ - najczęściej zadawane pytania na temat rezonansu magnetycznego odcinka piersiowego kręgosłupa

  • Czy rezonans kręgosłupa piersiowego jest refundowany?

    Rezonans kręgosłupa piersiowego może być refundowany w ramach NFZ, jeśli jest zlecony przez lekarza specjalistę pracującego w przychodni lub szpitalu mającym umowę z NFZ.

  • Kiedy nie powinno się decydować na rezonans odcinka piersiowego?

    Nie warto decydować się na rezonans, jeśli objawy nie wskazują na problemy z kręgosłupem, a konsultacja z lekarzem sugeruje inne źródło bólu, na przykład pochodzenia mięśniowego.

  • Czy rezonans odcinka piersiowego wymaga specjalnego przygotowania?

    Nie, rezonans kręgosłupa piersiowego zwykle nie wymaga specjalnego przygotowania, chyba że badanie ma być wykonane z kontrastem.

  • Dlaczego potrzebne są aktualne wyniki kreatyniny przed podaniem kontrastu?

    Aktualne wyniki kreatyniny są potrzebne do oceny funkcji nerek, co jest ważne przy planowaniu badania z kontrastem, by uniknąć uszkodzenia nerek.

  • Czy rezonans kręgosłupa piersiowego można wykonać u osób z klaustrofobią?

    Tak, lecz osoby z klaustrofobią powinny zgłosić to przed badaniem, by rozważyć środki uspokajające lub skanowanie w aparacie o bardziej otwartej konstrukcji.

  • Jak długo trzeba czekać na wynik rezonansu odcinka piersiowego?

    Opis rezonansu kręgosłupa piersiowego jest zazwyczaj gotowy w ciągu kilku dni roboczych, zależnie od placówki.

Posłuchaj artykułu:

Źródła:

  • Błaszczyk D., "Rezonans odcinka piersiowego co pokazuje – co można ocenić w badaniu kręgosłupa", badajpluca.pl, 2026
  • Wessely M.A., "Magnetic resonance imaging of the thoracic spine: Part 1: normal imaging anatomy", Clinical Chiropractic volume 7, issue 4, 187–195, 2004
  • Wood K.B., Garvey T.A., Gundry C., Heithoff K.B., „Magnetic resonance imaging of the thoracic spine. Evaluation of asymptomatic individuals”, J Bone Joint Surg Am., 77(11):1631–8, 1995, "Magnetic resonance imaging of the thoracic spine. Evaluation of asymptomatic individuals", J Bone Joint Surg Am., 77(11):1631–8, 1631–1638, 1995