HPV co-test - metoda wykrywania ryzyka rozwoju raka szyjki macicy

Rak szyjki macicy jest drugim najpowszechniejszym nowotworem złośliwym wśród kobiet. Najczęstszą przyczyną rozwoju tego nowotworu jest zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego. Rakowi szyjki macicy można zapobiegać, a wcześnie wykrytego - wyleczyć. Medycyna oferuje nowoczesne rozwiązania, które pozwalają na trafną diagnostykę. Obecnie najskuteczniejszą metodą jest co-test, czyli cytologia płynna z testem HPV.

Data aktualizacji
Czas czytania
4 min.

Co roku rozpoznanie raka szyjki macicy dostaje około 527,624 kobiet na świecie i 3513 w Polsce. W większości przypadków czynnikiem predysponującym rozwój tego nowotworu jest zakażenie HPV, czyli wirusem brodawczaka ludzkiego. Szczyt wykrywalności zakażenia odnotowywany jest u kobiet między 15 a 28 rokiem życia. Większość infekcji ustępuje samoistnie i nie stwarza zagrożenia dla zdrowia lub życia, jednak niektóre odmiany wirusa przyczyniają się do rozwoju raka szyjki macicy. Według danych HPV Information Centre, już tylko dwa z ponad stu typów wirusa odpowiadają aż za 70% zachorowań. 

W walce z rakiem szyjki macicy istotne jest minimalizowanie ryzyka zachorowania i wczesna diagnoza - dlatego tak ważne jest wykonywanie regularnych badań. Coraz popularność zyskuje co-test HPV, czyli cytologia płynna z testem HPV, która jest czulsza niż zwykły wymaz. Już sama cytologia płynna zwiększa wykrywalność atypowych komórek szyjki macicy o 64,4%, a przeprowadzony wraz z nią test HPV podnosi poziom wykrywalności stanów przedrakowych do ponad 90%.

Co-Test HPV - skuteczna detekcja typów wysokiego ryzyka onkogennego

Co-test HPV polega na wykrywaniu DNA wirusa. Metoda skupia się przede wszystkim na typach 16 i 18 HPV, które wykazują największy związek z powstawaniem raka szyjki macicy. Test rozpoznaje także kilka innych typów HPV o wysokim ryzyku onkogennym. W drodze oceny materiału cytologicznego można zaobserwować między innymi: neoplazję i dysplazję środnabłonkową, czyli nieprawidłowe namnażanie się lub niewłaściwy wygląd komórek szyjki macicy.

Pamiętaj: Badanie HPV za pomocą Co-testu pozwala wykryć dwa typy wirusów odpowiedzialnych za powstawanie raka szyjki macicy.

Jak działa Co-Test HPV? Zaawansowane techniki przygotowania próbek cytologicznych

Co-test, podobnie jak tradycyjna cytologia, polega na pobraniu wymazu z szyjki macicy za pomocą specjalnej szczoteczki wprowadzonej do pochwy. Pobrany materiał umieszczany jest następnie w roztworze, w którym zostaje przetransportowany do laboratorium. Po przefiltrowaniu materiał rozwarstwia się, dzięki czemu badana próbka jest oddzielona od krwi, śluzu, bakterii i innych zakłócających wynik substancji.

Najpopularniejszym i do tej pory najlepiej wystandaryzowanym urządzeniem przygotowującym próbkę do analizy jest automat ThinPrep 2000. Urządzenie ogranicza udział człowieka w procesie przygotowywania materiału, a co za tym idzie - zmniejsza ryzyko uszkodzenia pobranych komórek i niewłaściwej interpretacji wyników przez cytomorfologa.

 Warto wiedzieć: Co-test na HPV jest to badanie, które jednocześnie wykorzystuje test na obecność wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV) oraz tradycyjną cytologię (badanie Pap).

Real-Time PCR w diagnostyce HPV - nowoczesna metoda wykrywania DNA wirusa 

Techniką stosowaną w analizowaniu próbki jest real-time PCR, czyli łańcuchowa reakcja polimerazy w czasie rzeczywistym. Samo zjawisko PCR zostało odkryte w 1980 roku przez K. Mulissa, a następnie, już w zmodyfikowanej wersji, zaprezentowane przez Higuchi'ego.

Real-time PCR polega na namnażaniu i obserwowaniu DNA uzyskanego z pobranego materiału. Do zapoczątkowania reakcji wymagana jest obecność primerów i sond oligonukleotydowych zdolnych do fluorescencji, jonów magnezu i termostabilnej polimerazy DNA. Dzięki real-time PCR możliwe jest oznaczanie na bieżąco obcego DNA (pochodzącego od grzybów, bakterii i wirusów) w pobranej próbce, co pozwala na przewidywanie ryzyka rozwoju infekcji i ewentualne zalecenie dodatkowych badań.

Zauważ, że: Real-Time PCR umożliwia natychmiastową identyfikację DNA pochodzącego z patogenów takich jak wirusy, bakterie i grzyby w analizowanej próbce. Ta zaawansowana technika diagnostyczna pozwala nie tylko na szybkie wykrywanie obecności niepożądanych mikroorganizmów, ale również na ocenę potencjalnego ryzyka rozwoju infekcji.

Wskazania badania z wykorzystaniem co-testu HPV

Według Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego, co-testowi HPV co 3 lata powinny poddawać się osoby po 25 roku życia lub młodsze, w 3 lata od momentu inicjacji seksualnej. Jeżeli jednak osoba znajduje się w grupie wysokiego ryzyka, takie badania powinna wykonywać częściej. Do czynników ryzyka należą m.in.:

  • częste zmiany partnera i ryzykowne zachowania seksualne
  • nieprawidłowe wyniki poprzednich wymazów cytologicznych
  • zakażenie wirusem HPV u partnera
  • palenie tytoniu
  • częste spożywanie alkoholu
  • obniżona odporność
  • infekcje narządów rodnych
  • przebyte choroby nowotworowe pochwy, sromu lub szyjki macicy

Kluczowe wskazówki dotyczące przygotowania do Co-Testu HPV

Pacjentka powinna przygotować się do badania tak samo, jak do każdej wizyty u ginekologa. Co-test przeprowadzony jest przed innymi badaniami ginekologicznymi (USG transwaginalne, posiewem). Co-test HPV można wykonywać najpóźniej do czterech dni od zakończenia menstruacji i do czterech dni przed rozpoczęciem kolejnego cyklu. Na cztery dni przed badaniem należy również zaprzestać stosowania leków dopochwowych i tamponów, a w dniu poprzedzającym badanie nie zaleca się współżycia.

Ważne: Badanie na HPV za pomocą co-testu najlepiej jest zaplanować na czas od kilku dni po zakończeniu menstruacji do kilku dni przed kolejnym cyklem. Idealny moment to środek cyklu, kiedy wydzielina i krwawienie nie będą zakłócać pobrania próbki.

Źródła:

Inne przydatne linki


Komentarze (0)

Komentarze (0)

Cytologia płynna z testem HPV

Wybierz miasto, aby znaleźć placówkę

Wpisz zabieg, miejscowość, klinikę lub lekarza…