Co to jest choroba Dupuytrena?

Pod skórą wzdłuż wewnętrznej powierzchni dłoni przebiega włókniste i mocne pasmo z tkanki łącznej, tzw. rozcięgno dłoniowe. Stanowi ono płaszczyznę przyczepu mięśni dłoni oraz pełni funkcję ochronną dla znajdujących się pod nim mięśni, naczyń i nerwów.

Jedną ze zmian chorobowych obejmujących rozcięgno dłoniowe jest przykurcz Dupuytrena. Choroba opisana w 1831 r. przez chirurga dr. Guillaume’a Dupuytren’a. Wg badań przedstawionych w czasopiśmie Ortopedia, Traumatologia, Rehabilitacja w 2007 r. dolegliwość ta dotyczy 2-12% społeczeństwa, znacznie częściej występuje u mężczyzn w okolicy 40-50 r.ż. U kobiet zaś najczęściej objawia się dopiero po 60 r.ż.

Przykurcz Dupuytrena jest przewlekłą chorobą postępującą, w której dochodzi do nadmiernego włóknienia tkanki łącznej dłoni. Proces ten przebiega powoli, często przez wiele lat, a pierwsze objawy bywają bagatelizowane przez pacjentów.

Choroba Dupuytrena – objawy i przyczyny

Początkowo rozcięgno dłoniowe zaczyna się pogrubiać i staje się wyczuwalne pod skórą dłoni. Pojawia się objaw wciągania skóry do wewnątrz. W następnych etapach dochodzi do przykurczu w stawach śródręczno-paliczkowych najczęściej IV i V palca dłoni.

Później przykurcz zaczyna obejmować dalsze stawy, międzypaliczkowe bliższe, a ruch odwiedzenia palców ulega znacznemu ograniczeniu. W końcowym etapie dochodzi do przykurczu kolejnych stawów, a blizna na środku dłoni staje się twarda i widoczna. Dodatkowymi objawami są zaburzenia czucia i ukrwienia, parestezje oraz wzmożona potliwość dłoni.

Pierwsze objawy przykurczu Dupuytrena

Przebieg choroby ocenia się często według stopnia zgięcia palców dłoni, co pozwala dobrać odpowiednią metodę leczenia i określić moment interwencji.

Nie ma jednoznacznej przyczyny pojawienia się choroby Dupuytrena. Obecne badania wskazują na wieloczynnikowy charakter schorzenia, w którym znaczenie mają zarówno predyspozycje genetyczne, jak i czynniki środowiskowe.

Opisano jednak 3 teorie powstawania przykurczu:

• Wg teorii genetycznego uwarunkowania do 60% wzrasta ryzyko wystąpienia choroby u osób, w których rodzinie zanotowano przypadki przykurczu Dupuytrena.
• W teorii powinowactwa nerwowego łączy się występowanie przykurczu z nerwem łokciowym, który unerwia okolice IV i V palca dłoni.
• W trzeciej teorii, teorii urazowej, powstanie przykurczu Dupuytrena spowodowane jest mikrourazami i przeciążeniami skóry wewnętrznej strony dłoni, głównie na skutek wykonywania prac manualnych.

Innymi przyczynami mogą być cukrzyca, nadużywanie alkoholu i nikotyny. Coraz częściej wskazuje się także na związek choroby z paleniem tytoniu oraz chorobami metabolicznymi.

Czynniki zwiększające ryzyko choroby:

• predyspozycje genetyczne,
• cukrzyca i choroby metaboliczne,
• palenie tytoniu,
• praca manualna i mikrourazy dłoni.

Leczenie przykurczu Dupuytrena

Zazwyczaj jednak na pojawienie się przykurczu Dupuytrena nie mamy wpływu. Można jednak wpłynąć na jego przebieg i spowolnić rozwój choroby. Wcześnie wykryte objawy można wyhamować, a nawet całkowicie zniwelować dzięki odpowiedniemu leczeniu.

Masaż wewnętrznej strony dłoni połączony z rozciąganiem i zabiegami fizykalnymi takimi jak ultradźwięki rozmiękczają i uelastyczniają tkanki dłoni oraz poprawiają ich funkcję. W początkowych stadiach stosuje się także leczenie zachowawcze poprawiające ruchomość ręki.

Metody zachowawcze i małoinwazyjne

Nowym rozwiązaniem stosowanym przez lekarzy jest podawanie w miejsca zgrubiałych tkanek enzymu rozkładającego zmienione tkanki znajdującego się w leku Xiapex. Rozbija on stwardniałe tkanki i pomaga w mechanicznym rozciągnięciu przykurczu dłoni.

W ostatnich latach rozwijane są również małoinwazyjne techniki leczenia, takie jak igłowa fasciotomia czy iniekcje enzymatyczne. Metody te pozwalają skrócić czas rekonwalescencji i zmniejszyć ryzyko powikłań w porównaniu z klasyczną operacją.

Najczęściej stosowane metody leczenia:

• leczenie zachowawcze i fizykoterapia,
• iniekcje enzymatyczne,
• igłowa fasciotomia,
• leczenie operacyjne.

Skutki nieleczonej choroby Dupuytrena

Nieleczona choroba Dupuytrena prowadzi do postępującego ograniczenia funkcji ręki. Przykurcz najczęściej zajmuje palec serdeczny i mały dłoni, ale może również obejmować kciuk i wskaziciela.

W zaawansowanej fazie choroby zaburza się funkcja chwytna dłoni, utrudnione lub niemożliwe staje się pisanie, trzymanie przedmiotów i wykonywanie codziennych czynności.

Dlatego warto już przy pierwszych objawach zgłosić się do lekarza, który zdiagnozuje problem oraz wprowadzi odpowiednie leczenie. Wczesna diagnoza i szybkie leczenie zwiększają skuteczność terapii i pozwalają zahamować rozwój choroby.