Angio TK w diagnostyce naczyń

Angiografia TK (Angio TK) jest badaniem naczyniowym w technice tomografii spiralnej. Pacjent zostaje umieszczony w aparacie, w którym podczas obrotów 360 stopni lampa rentgenowska wykonuje tzw. skan spiralny ciała, dzięki temu zostają otrzymane dane objętościowe w trzech zakresach. Pozwala to na dokładną weryfikację badanego obszaru i uzyskanie prawidłowego obrazu do diagnozy. Angiografia TK to metoda projekcyjna, czyli taka, która poprzez obraz przekroju badanego fragmentu ciała pozwala stwierdzić lub wykluczyć zmiany chorobowe.

Badanie to należy do nowoczesnych metod diagnostyki obrazowej i jest coraz częściej wykorzystywane w medycynie ze względu na swoją wysoką dokładność oraz stosunkowo niewielką inwazyjność. Angiografia TK pozwala na szybkie uzyskanie szczegółowego obrazu naczyń krwionośnych, co ma ogromne znaczenie w diagnostyce chorób sercowo-naczyniowych.

Angiografia TK – na czym polega badanie?

W badaniach TK (tomografii komputerowej), zanim wprowadzono spiralną tomografię komputerową, rozdzielczość była mierzona wyłącznie przez szerokość warstwy badanej. Natomiast w przypadku spiralnej tomografii, czyli angiografii TK, oprócz szerokości warstwy badanej, poprzeczna rozdzielczość jest określana także przez funkcję spiralnej interpolacji. Wprowadzenie skanowania spiralnego to przełom, pozwalający na interaktywne oglądanie badanego obszaru ciała pacjenta.

Skuteczna rozdzielczość obrazu pozwala na obserwację w krótkim czasie akwizycji oraz szerszy, niż do tej pory, zasięg skanu. Dzięki temu możliwe jest uzyskanie trójwymiarowego obrazu naczyń krwionośnych, co znacząco ułatwia postawienie trafnej diagnozy.

Nowoczesne aparaty wykorzystują technologię wielorzędowych detektorów, co dodatkowo zwiększa dokładność badania i skraca czas jego trwania. Obecnie angiografia TK może być wykonywana w bardzo krótkim czasie, nawet w ciągu kilku–kilkunastu sekund skanowania.

Wskazania do angiografii TK

Angiografia TK (inaczej Angiografia CT, ACT) jest to zatem rodzaj testu radiologicznego, dzięki czemu naczynia (żyły i tętnice) poddawane są jednoczesnej ocenie w sposób trójwymiarowy, na obszarze całego organizmu, z mózgiem włącznie. Angiografia TK w sposób zdecydowanie mniej inwazyjny od tradycyjnej angiografii pozwala na uzyskanie precyzyjnej wizji ciała.

Angiografia TK pozwala na dokładną ocenę takich obszarów jak:

• serca,
• płuc,
• kończyn,
• jamy brzusznej.

Ponieważ angiografia TK nie zawsze wymaga cewnikowania, ewentualne wkłucie może być przeprowadzone w sposób ambulatoryjny, a pojawienie się krwiaków oraz krwawienia jest rzadsze niż w przypadku standardowej angiografii, bowiem pacjentowi środek kontrastowy jest podawany przez wenflon.

Angiografia TK jest więc nieinwazyjną metodą przesiewową, pozwalającą podczas badania na precyzyjne rozpoznanie zmian w obrębie danego obszaru ciała, umożliwia ona także na jednoczesną ocenę struktur otaczających oraz ewentualnych skrzeplin, bądź zwapnień. Jest polecana jako badanie przesiewowe u chorych na nadciśnienie tętnicze.

W praktyce klinicznej badanie to znajduje zastosowanie m.in. w:

• diagnostyce choroby wieńcowej,
• tętniaków,
• zatorowości płucnej,
• chorób naczyń obwodowych.

Zastosowanie angiografii TK w diagnostyce

Angiografia TK jest szczególnie przydatna w sytuacjach wymagających szybkiej diagnostyki, np. w stanach nagłych.

Dzięki angiografii TK skutecznie wykrywa się bardzo małe tętniaki wewnątrzczaszkowe, a także zwapnienia blaszek miażdżycowych, co daje badaniu coraz większą popularność wśród innych metod diagnostycznych.

Metoda angiografii TK jest wykorzystywana także do diagnostyki:

• zwężeń,
• zakrzepów,
• malformacji naczyniowych.

Umożliwia efektywną analizę zwłaszcza w zakresie diagnostyki:

• zwyrodnienia aorty,
• chorób tętnic płucnych,
• chorób tętnic szyjnych,
• naczyń ramienia,
• naczyń nerki,
• przetok tętniczo-żylnych,
• u pacjentów pourazowych.

Angiografia TK polega więc na ocenie struktur naczyniowych za pomocą techniki tomografii, jednak nie jest konieczne użycie kontrastu, aby zaprezentować naczynia krwionośne. Konwencjonalne techniki TK wymagają podania sporych ilości kontrastu, co daje pożądaną jakość obrazu.

Przebieg angiografii TK i przygotowanie do badania

Techniką angiografii TK można przeprowadzić badanie fragmentów całego ciała w sposób bezinwazyjny. Ważne jest także, iż czas trwania badania jest krótszy niż w standardowej angiografii i wynosi ok. 20-30 minut.

Pacjent leży na ruchomym stole, który przesuwa się przez gantry tomografu. W trakcie badania pacjent może być poproszony o wstrzymanie oddechu na kilka sekund, aby uzyskać jak najdokładniejsze obrazy.

W niektórych przypadkach przed badaniem zaleca się pozostanie na czczo przez kilka godzin oraz odpowiednie nawodnienie organizmu. Przygotowanie do angiografii TK jest zazwyczaj proste, ale powinno być zgodne z zaleceniami lekarza.

Po badaniu zaleca się picie dużych ilości płynów, aby pomóc w eliminacji kontrastu z organizmu. Wyniki angiografii TK są zazwyczaj analizowane przez radiologa, który przygotowuje raport dla lekarza prowadzącego. Następnie lekarz omawia wyniki z pacjentem.

Wadą spiralnej tomografii jest mniejsza precyzja obrazu w uwidacznianiu drobnych obwodowych zatorów płucnych. Ponieważ podczas badania jest wykorzystywane promieniowanie jonizujące, nie jest ono zlecane kobietom w ciąży.

Zalety, bezpieczeństwo i cena angiografii TK

Angiografia TK oferuje wiele korzyści, w tym:

• szybkość – szybkie uzyskanie wyników,
• dokładność – wysoka precyzja obrazów,
• nieinwazyjność – minimalne ryzyko dla pacjenta w porównaniu z tradycyjnymi metodami.

Angiografia TK jest zazwyczaj bezbolesna. Jednakże, pacjenci mogą doświadczyć krótkotrwałych nieprzyjemnych odczuć związanych z procedurą. Wprowadzenie cewnika do żyły może powodować lekki ból lub dyskomfort, podobny do ukłucia igłą podczas pobierania krwi.

Kiedy środek kontrastowy jest podawany dożylnie, pacjenci mogą odczuwać uczucie ciepła lub gorąca, które szybko mija. Niektórzy pacjenci mogą odczuwać klaustrofobię lub niepokój związany z przebywaniem w urządzeniu tomograficznym.

Czy angiografia TK jest bolesna i ile kosztuje?

Koszt angiografii TK w Polsce może się różnić w zależności od regionu i placówki medycznej. Przykładowo, ceny angiografii TK kończyn dolnych wahają się od 400 do 890 zł, ze średnią ceną wynoszącą około 737 zł​. Z kolei angiografia TK aorty brzusznej kosztuje od 400 do 820 zł, ze średnią ceną około 680 zł​.

Jeśli chodzi o angiografię tętnic wieńcowych serca, ceny zaczynają się od około 690 zł​ i dochodzą do 1200 zł. Warto zaznaczyć, że koszt badania może być wyższy, jeśli obejmuje dodatkowe usługi, takie jak opis wyników przez radiologa​.

Badanie angiografii TK może być również refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ), jeśli jest wykonywane ze wskazań medycznych​. W takim przypadku konieczne jest posiadanie odpowiedniego skierowania od lekarza.