Regeneracja za pomocą rezonansu magnetycznego MBST® po operacji biodra

Codzienna troska o dobry stan naszego ciała jest bardzo ważna – będzie nam przecież służyło już do końca życia. Dlatego dolegliwości układu mięśniowo-szkieletowego nie należy bagatelizować.

Warto już przy pierwszych problemach, takich jak ból stawu biodrowego czy uczucie „przeskakiwania”, tarcia lub trzeszczenia w stawie, rozpocząć przeciwdziałanie poważniejszym zmianom i w miarę możliwości proces naprawczy (np. skierować się do fizjoterapeuty, który zaleci odpowiednie ćwiczenia, mające na celu zmniejszenie bólu i dyskomfortu i powrót do komfortowego życia).

Koksartroza stawu biodrowego

 Dobrze wiedzieć, że to schorzenie może pojawić się pod wpływem nadwagi, problemów z metabolizmem kostnym, z przyczyn genetycznych, jak i również niezależnie od naszego stylu życia. Koksartroza polega bowiem na stopniowym niszczeniu chrząstki stawowej i otaczających ją tkanek.

Połączenie stawowe powoli i nieodwracalnie zatraca swoje możliwości amortyzujące, a zmiany w płynie stawowym i w strukturach podchrzęstnych zwiększają tarcie powierzchni stawowych o siebie. Charakterystyczne jest także pojawienie się wyrośli kostnych (tzw. osteofitów), które ograniczają ruchomość stawu, a ponadto są przyczyną dolegliwości bólowych.

Zwyrodnienie może w późniejszym etapie doprowadzić nawet do znacznego ograniczenia sprawności. W takim przypadku częstą koniecznością staje się przeprowadzenie zabiegu wszczepienia endoprotezy stawu biodrowego, czyli sztucznego stawu biodrowego.

Przyczyny zwyrodnienia stawu biodrowego

Gdy coś nam dolega, zastanawiamy się, co było przyczyną powstania bólu? Często etiologia tego zwyrodnienia niestety nie jest znana. Mówimy wtedy o koksartrozie pierwotnej. Mamy z nią do czynienia, gdy pomimo zebrania dokładnego wywiadu z pacjentem i badań nie możemy jednoznacznie powiedzieć, co jest jej bezpośrednią przyczyną.

Wystąpieniu choroby sprzyjają takie czynniki jak:

• wpływ środowiska
• niewłaściwy tryb życia
• czynniki genetyczne
• wiek oraz czynniki biomechaniczne (np. długotrwałe przeciążenia)

Z kolei koksartroza wtórna jest wynikiem wad nabytych lub wrodzonych.

Do najważniejszych z nich możemy zaliczyć:

• zwichnięcie stawu biodrowego
• dysplazje
• jałowe martwice kostne
• osteoporozę
• nadczynność tarczycy
• przebyte stany zapalne na tle bakteryjnym lub wirusowym.
• inne zaburzenia kształtu i mechaniki stawu (np. następstwa chorób wieku rozwojowego lub urazów), które zmieniają obciążanie chrząstki

Lekarze wskazują również, że dolegliwości powstają w przypadku występowania problemów z metabolizmem chrząstki stawowej lub gdy w płynie międzykomórkowym zauważalne są zmiany jego składu (brak przepływu składników mineralnych sprawia, że chrząstka staje się niedożywiona i osłabiona).

W przeszłości panowało również przekonanie, że problemy ze stawem biodrowym są wynikiem starzenia się kości. Zaprzecza jednak temu fakt, że choroba często dotyka także młode osoby. Co gorsza, we wczesnym okresie choroba może nie dawać typowych objawów (albo objawy są nieswoiste), dlatego bywa rozpoznawana późno; jednocześnie obrazowanie i badanie kliniczne mogą wykazać zmiany wcześniej, jeśli istnieje ku temu wskazanie.

Zmiany więc często rozwijają się latami, a my nie jesteśmy tego nawet świadomi. Wiemy, że na rozwój choroby ma wpływ nadwaga i przeciążenia stawów, cukrzyca czy mikrourazy, których możemy się nabawić np. w wyniku przedźwigania.

Objawy i diagnostyka koksartrozy

Jednym z pierwszych symptomów jest oczywiście ból biodra. Niestety w tym przypadku oszczędzanie nogi nie pomoże – zmiany będą dalej postępować, a unikanie aktywności może wręcz przyspieszyć wystąpienie sztywności i zwężenia szpary stawowej. Aktualne wytyczne podkreślają, że „rdzeniem” postępowania jest bezpieczna aktywność i ćwiczenia dostosowane do objawów oraz stopniowe zwiększanie tolerancji wysiłku (zamiast długotrwałego unieruchamiania).

Na początku choroby ból występuje tylko podczas obciążania kończyny i jest zlokalizowany w okolicy pachwiny (promieniuje w dół aż do kolana lub w górę do odcinka lędźwiowego kręgosłupa). Dodatkowo dochodzi do ograniczenia ruchomości stawu – nawet do takiego stopnia, że nie możemy np. założyć nogi na nogę.

Dolegliwości w późnej fazie utrudniają normalne funkcjonowanie i chodzenie – na tyle, że konieczne jest podpieranie się podczas chodu. Często dochodzi wtedy także do zaburzeń w sylwetce chorego. Gdy borykamy się z takimi objawami najlepiej niezwłocznie skierować się na badanie RTG, które pomoże dokonać trafnej diagnozy schorzenia i określić stopień schorzenia. W praktyce klinicznej RTG jest zwykle badaniem pierwszego wyboru przy podejrzeniu choroby zwyrodnieniowej biodra. To pozwoli ocenić, czy konieczny będzie zabieg operacyjny i wymiana stawu.

Przygotowanie do endoprotezoplastyki biodra

Jednak nawet przed zabiegiem trzeba popracować i dobrze się do niego przygotować. Musimy wzmocnić kondycję organizmu. Warto najpierw zredukować wagę – będzie to korzystne dla układu krwionośnego (szczególnie, że zostanie on mocno obciążony podczas operacji i bezpośrednio po niej) i dla stawu również – nie będzie musiał wykonywać tak dużej pracy, będzie mniej drażniony i dzięki temu mniej bolesny staw. Redukcja masy ciała (jeśli dotyczy) oraz ćwiczenia są też rekomendowane jako kluczowe elementy leczenia zachowawczego objawowej choroby zwyrodnieniowej biodra.

Po operacji staw i jego struktury czeka osłabienie, więc głównym „rusztowaniem” dźwigającym nasz organizm staną się nasze mięśnie, które muszą być silne i elastyczne. Dobrym pomysłem na ich wzmocnienie jest pływanie – stawy są wtedy w odciążeniu, czyli ciężar ciała „jest trzymany” przez wodę, a nie przez układ szkieletowy.

Ważny jest także dobór odpowiednich ćwiczeń, które zaleci fizjoterapeuta. Zdecydowanie unikamy podskoków i biegania – komentuje fizjoterapeutka Karolina Hertman. Wybór aktywności (w tym biegania) bywa indywidualizowany do objawów, masy ciała, stopnia zmian i zaleceń prowadzącego – u części osób aktywności udarowe mogą nasilać dolegliwości.

Rehabilitacja po endoprotezie biodra

Jeśli okaże się, że jesteśmy zmuszeni poddać się zabiegowi endoplastyki stawu, powinniśmy stosować się do kilku podstawowych zasad, by skrócić okres rekonwalescencji. Pozwoli nam to także zniwelować stres związany z operacją. Po zabiegu należy przede wszystkim uważać na wymieniony staw i nie doprowadzać do przeciążenia. W praktyce przekłada się to na:

• siadanie na niskich krzesłach
• niespanie na operowanym boku
• wybieranie stabilnego obuwia na niskim i szerokim obcasie

Zakres zaleceń po endoprotezoplastyce zależy m.in. od dostępu operacyjnego, stabilności stawu i protokołu ośrodka. Coraz więcej badań sugeruje, że rutynowe hip precautions (sztywne ograniczenia ruchu/pozycji) nie muszą zmniejszać ryzyka zwichnięcia po endoprotezoplastyce (np. w dostępie tylnym), a u części pacjentów mogą spowalniać powrót do pełnej funkcji – dlatego zalecenia są często bardziej zindywidualizowane.

Podczas rehabilitacji należy także z uwagą i ostrożnością wykonywać wszelkie skręty ciała (rotacje mogą być niebezpieczne ze względu na możliwość przemieszczenia się wstawionego stawu). Jeśli otrzymasz konkretne ograniczenia (np. „nie zginaj >90°”, „nie krzyżuj nóg”), traktuj je priorytetowo – ale ich zakres może się różnić między pacjentami. To element bezpiecznej rehabilitacji po operacji.

Dobroczynny wpływ ma również wykonywanie ćwiczeń. Polecanym sportem jest spokojne pływanie, spacery czy jazda na rowerze. Jeśli chcielibyśmy dodatkowo wspomóc nasz organizm, by szybciej „przyzwyczaił” się do nowego elementu w ciele, możemy skorzystać z terapii działającej za pomocą rezonansu magnetycznego, która w części badań była łączona z poprawą bólu i funkcji, ale dowody są ograniczone, a rekomendacje instytucji oceniających technologię (np. NICE dla OA kolana) wskazują na potrzebę dalszych badań skuteczności.

Rezonans magnetyczny MBST

Terapeutyczny rezonans magnetyczny MBST® (określany także jako magnetic resonance therapy, MRT) jest metodą stosowaną w wybranych dolegliwościach układu ruchu, przede wszystkim w chorobie zwyrodnieniowej, gdzie w części badań opisywano poprawę bólu i funkcji.

Jednocześnie baza dowodowa jest niejednorodna – dostępne przeglądy sugerują potencjalną korzyść objawową, ale podkreślają potrzebę większych, lepiej zaprojektowanych badań, a wyniki badań kontrolowanych nie zawsze potwierdzają przewagę nad placebo.

W kontekście endoprotezoplastyki biodra warto rozróżnić dwa możliwe obszary zastosowania terapii: wsparcie w łagodzeniu bólu i procesie rehabilitacji (efekt objawowy) oraz potencjalny wpływ na procesy przebudowy tkanki kostnej wokół implantu (efekt strukturalny).

Obecnie dostępne publikacje naukowe koncentrują się głównie na poprawie komfortu życia, zmniejszeniu dolegliwości bólowych i wsparciu funkcjonowania pacjentów. Natomiast wpływ terapii na integrację endoprotezy z kością i leczenie jej ewentualnego rozluźnienia pozostaje obszarem wymagającym dalszych badań klinicznych.

W przypadku podejrzenia rozluźnienia implantu podstawą postępowania pozostaje konsultacja ortopedyczna oraz odpowiednia diagnostyka obrazowa, które pozwalają dobrać właściwe leczenie.

Niezależnie od ewentualnych metod wspomagających, po endoprotezoplastyce kluczowe znaczenie ma nowoczesna rehabilitacja funkcjonalna i wczesna mobilizacja, co jest spójne z podejściem ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) stosowanym w ortopedii.

Terapia MBST po operacji biodra

Terapia rezonansem magnetycznym w systemie MBST® została opracowana przez lekarzy, fizyków, biologów i inżynierów. System terapii MBST® wykorzystuje technologię rezonansu magnetycznego w celu pobudzania procesów regeneracyjnych i uśmierzania bólu. Służy do regeneratywnej stymulacji komórek, czyli odbudowy tkanek utraconych czy uszkodzonych, odbudowy kości i chrząstek.

Zaawansowany system terapii rezonansem magnetycznym MBST® jest stosowany jako metoda wspomagająca w leczeniu chorób układu mięśniowo-szkieletowego. Dostępne analizy wskazują na korzystny profil bezpieczeństwa terapii, przy jednoczesnym zaleceniu kwalifikacji i prowadzenia jej pod nadzorem specjalisty.

Metoda ta bywa wykorzystywana jako wsparcie postępowania w chorobach zwyrodnieniowych stawów, urazach sportowych i powypadkowych oraz innych schorzeniach kości i stawów, z celem poprawy komfortu życia i sprawności w dłuższej perspektywie.