Implant antykoncepcyjny to długoterminowa metoda antykoncepcji hormonalnej, która polega na umieszczeniu pod skórą kobiety (zazwyczaj w górnej części ramienia) małego, elastycznego pręcika wielkości zapałki. Implant uwalnia niskie dawki progestagenu – syntetycznego hormonu podobnego do progesteronu produkowanego przez jajniki.
Działanie hormonu polega na zapobieganiu owulacji (uwolnieniu jajeczka z jajnika), zagęszczeniu śluzu szyjkowego, co utrudnia przedostawanie się plemników do macicy oraz na zmianie błony śluzowej macicy, co zapobiega zagnieżdżeniu się zarodka.
Implant antykoncepcyjny – działanie i skuteczność
Działanie implantu przejawia się w trojaki sposób:
- zahamowanie owulacji,
- stworzenie nieprzepuszczalnej bariery dla plemników poprzez zagęszczenie śluzu szyjkowego,
- zahamowanie cyklicznego dojrzewania endometrium (błony śluzowej macicy).
Implant antykoncepcyjny należy do najskuteczniejszych metod zapobiegania ciąży, ponieważ jego działanie nie zależy od codziennej systematyczności stosowania. Dzięki temu znacząco ogranicza ryzyko błędu użytkownika.
Wskaźnik Pearla dla implantów jest bardzo niski, co oznacza, że metoda ta zapewnia jedną z najwyższych skuteczności wśród odwracalnych metod antykoncepcji.
Implant antykoncepcyjny – dla kogo i kiedy założyć
W przypadku gdy pacjentka zmienia hormonalną metodę antykoncepcyjną na implant, powinien on zostać założony pomiędzy pierwszym a piątym dniem naturalnej miesiączki, aby wykluczyć ciążę. W sytuacji gdy implant zostaje wszczepiony w innym terminie należy przez 7 dni po założeniu implantu stosować dodatkową metodę antykoncepcji. Implant można usunąć w dowolnym momencie.
Ta forma antykoncepcji polecana jest szczególnie kobietom poszukującym stałej, długotrwałej i skutecznej metody antykoncepcyjnej, które zapominają o codziennym przyjmowaniu tabletek, lub u których przy przyjmowaniu DTA (dwuskładnikowych tabletek zawierajacych progesteron i estrogeny) wystąpiły działania niepożądane związane z estrogenami.
Implant antykoncepcyjny będzie dobrym wyborem zwłaszcza dla:
- kobiet poszukujących długotrwałej antykoncepcji,
- pacjentek zapominających o codziennym przyjmowaniu tabletek,
- kobiet z przeciwwskazaniami do estrogenów,
- pacjentek karmiących piersią,
- kobiet oczekujących wysokiej skuteczności i wygody.
Implant może być także korzystnym rozwiązaniem dla kobiet karmiących piersią, ponieważ zawiera wyłącznie progestagen i nie wpływa istotnie na laktację. Jest również rekomendowany u pacjentek z przeciwwskazaniami do stosowania estrogenów.
Implanon NXT – zakładanie, działanie i czas skuteczności
Jedynym aktualnie dostępnym implantem antykoncepcyjnym w Polce jest Implanon NXT holenderskiej firmy Organon, należącej do międzynarodowego koncernu farmaceutycznego Merck&Co.
Polecany pacjentkom w wieku 18-40 lat implant ma formę elastycznego pręcika wielkości zapałki (długość 4 cm, szerokość 2 mm), wykonanego z octanu etylowinylu (EVA). Jest on wszczepiany chirurgicznie w znieczuleniu miejscowym przy użyciu specjalnego aplikatora pod skórę wewnętrznej części ramienia, w odległości 10 cm od łokcia. Implanon NXT zawiera 68 mg etonogestrelu (3-ketodezogestrelu) z grupy progestagenów.
Początkowo hormon uwalniany z prędkością 67 µg na dobę, wartość ta zmniejsza się po upływie roku do 40-50 µg na dobę, a po dwóch latach osiąga 30 µg na dobę. Implant zakładany jest na 3 lata a bezpośrednio po jego usunięcie istnieje możliwość wszczepienia kolejnego.
Sam zabieg założenia implantu trwa zazwyczaj kilka minut i wykonywany jest w warunkach ambulatoryjnych. Po jego przeprowadzeniu pacjentka może wrócić do codziennych aktywności, choć zaleca się unikanie intensywnego wysiłku przez kilka dni.
Najważniejsze informacje o implancie Implanon NXT:
- zawiera wyłącznie progestagen,
- działa antykoncepcyjnie do 3 lat,
- jest zakładany pod skórę ramienia,
- zabieg odbywa się w znieczuleniu miejscowym,
- po usunięciu można od razu wszczepić kolejny implant.
Implanon NXT zawiera tylko progestagen, dlatego może być stosowany u kobiet z przeciwskazaniami do antykoncepcji doustnej (np. mającym żylaki, palącymi czy też z nadmiarem wagi). Cechuje się prawie 100% skutecznością antykoncepcyjną (wskaźnik Pearla wynosi 0,01-0,06), wyższą niż dwuskładnikowe tabletki hormonalne.
Implant antykoncepcyjny – skutki uboczne i bezpieczeństwo
Jak każda metoda hormonalna, implant antykoncepcyjny może powodować działania niepożądane. Najczęściej dotyczą one zmian w charakterze krwawień miesiączkowych – mogą być one nieregularne, skąpe lub całkowicie zaniknąć.
Do innych możliwych objawów należą:
- bóle głowy,
- zmiany nastroju,
- trądzik,
- tkliwość piersi.
W większości przypadków objawy te mają łagodny charakter i ustępują samoistnie po pewnym czasie stosowania.
Usunięcie implantu i powrót płodności
Implant można usunąć w dowolnym momencie, a zabieg jest krótki i wykonywany w znieczuleniu miejscowym. Po jego usunięciu poziom hormonu szybko spada, a owulacja zwykle powraca w ciągu kilku tygodni. Oznacza to, że płodność wraca stosunkowo szybko, co jest istotne dla kobiet planujących ciążę w przyszłości.
Implant antykoncepcyjny zyskał na popularności do tego stopnia, że obecnie wiele gabinetów ginekologicznych oferuje jego założenie. Dzięki rosnącej liczbie specjalistów wykonujących ten zabieg, na rynku panuje duża konkurencja, co może prowadzić do obniżenia cen. W rezultacie, pacjentki mają szeroki dostęp do tej metody antykoncepcji w wielu placówkach, co umożliwia im znalezienie oferty najlepiej dopasowanej do ich potrzeb i możliwości finansowych.
Posłuchaj artykułu:
- Artykuł "Podskórny implant antykoncepcyjny Implanon NXT" jest dostępny w formie audio z lektorem - posłuchaj teraz (08:10 minuty)
Źródła:
- Suzanne Pearson, Mary Stewart, Deborah Bateson, "Implanon NXT: Expert tips for best-practice insertion and removal", Australian Family Physician, 46, 2017
- Kusum V. Moray, Himanshu Chaurasia, Oshima Sachin, "A systematic review on clinical effectiveness, side-effect profile and meta-analysis on continuation rate of etonogestrel contraceptive implant" (www.ncbi.nlm.nih.gov), https://www.ncbi.nlm.nih.gov, 2021
- Neal D. Hoffman, Elizabeth M. Alderman, "Long-Acting Reversible Etonogestrel Subdermal Implant in Adolescents", Pediatrics in review, 3-13, 2024
Ja jestem zachwycona! Bez przyrostu wagi, bez stresu, żadnych problemów...same superlatyw. Drugi raz go mam i jestem naprawde zadowolona.
Osobiście nie polecam libido przy tabletkach jest bliskie 0 ale implanon sprawił że nawet dotyk mnie obrzydza. + brak okresu. + brak myślenia o tabletce - skóra to masakra - wypadają włosy - zmiany nastroju --------------------- brak chęci do jakiegokolwiek współżyciua
niestety u mnie też libido spadło do poziomu zerowego, al enie mam żadnych problemów z cerą i włosami, a brak okresu to tylko plus. Skończyły się moje męczarnie z bolącymi piersiami i brzuchem w trakcie miesiączki