Zespół de Quervaina - zapalenie pochewek ścięgien nadgarstka

Jednym z bolesnych problemów dłoni, który może znacznie utrudniać wykonywanie podstawowych czynności jest tzw. Zespół de Quervaina. Należy on do grupy zaburzeń zwanych entezopatiami, czyli zmian chorobowych przyczepów ścięgnistych do kości

Data publikacji
Czas czytania
3 min.

Zespół de Quervaina został opisany w 1895r. przez szwajcarskiego chirurga dr Fritz’a de Quervaina. Choroba ta obejmuje kciuk, jego podstawę i nadgarstek z przedramieniem po tej samej stronie. Zespół de Quervaina jest stanem zapalnym pochewki ścięgnistej, w której przebiega ścięgno mięśnia odwodziciela długiego kciuka oraz mięsień prostownik krótki kciuka. Rocznie na 1000 osób od 1 - 6 z nich skarży się na tę dolegliwość, częściej są to kobiety, starsze osoby oraz Afroamerykanie. Wg obserwacji dr S.Avci, C. Yilmaz i U.Sayli problem ten często związany jest z okresem ciąży i karmienia piersią.

Nadrzędną przyczyną pojawienia się zespołu de Quervaina jest przeciążenie i związane z nim urazy ścięgien pierwszego przedziału prostowników (wymienionych wcześniej m.prostownika krótkiego kciuka i m.odwodziciela długiego kciuka). Zmiany te spowodowane są najczęściej przez wykonywanie powtarzalnych czynności zawodowych i sportowych, w których dominuje mocny chwyt i odwiedzenie ręki.

Inna przyczyną mogą być zmiany w okolicy wyrostka rylcowatego kości promieniowej, czyli jej dalszego końca. Np. zwyrodnienie stawu czy pęknięcie wyrostka i uszkodzenie tkanek na skutek urazu (uderzenia, upadku).

Zaobserwowano również, że u pacjentów, u których występuje wewnętrzna przegroda w pierwszym przedziale prostowników, zespół de Quervaina występuje częściej. Wg wielu badań przedstawionych w pracy dr Bong Cheol Kwon i współpracowników stwierdzono, że przegroda ta występuje u 44% do 91% chorujących na zespół de Quervaina.

W związku z pojawiającymi się mikrourazami ścięgien dochodzi do konfliktu na przestrzeni ścięgno mięśnia a pochewka ścięgnista, wewnątrz której to ścięgno biegnie. Przewlekłe drażnienie pochewki wywołuje stan zapalny i obrzęk, a następnie jej włóknienie, które doprowadza do pogrubienia się jej ścian, zwężenia kanału i zaciśnięcia się wokół ścięgna.

Objawy zespołu de Quervaina

Jako pierwszy pojawia się ból w okolicy kciuka, nadgarstka i przedramienia po stronie promieniowej kończyny górnej. Nasila się przy ruszaniu kciukiem, mocnym uchwycie i przywiedzeniu dłoni. Ból może być miejscowy w okolicy łączenia między kciukiem a nadgarstkiem, ale często promieniuje wzdłuż przedramienia lub kciuka. Uciśnięcie promieniowej okolicy nadgarstka (ok. 1cm. nad wyrostkiem rylcowatym) wywołuje bardzo silny ból.

Drugim objawem jest stan zapalny, czyli obrzęk i wyższa temperatura tkanek w zajętej procesem chorobowym okolicy. Wyczuwalne jest napięcie ścięgien, czasami pogrubienie i guzki podskórne.

W zaawansowanej fazie zmian zachodzących w zespole de Quervaina dochodzi do pogrubienia i zwężenia się światła pochewki ścięgnistej oraz zmniejszenia produkcji płynu poślizgowego. W związku z tym przesuwanie się wewnątrz niej ścięgien jest bolesne i utrudnione.

Leczenie zespołu de Quervaina

Leczenie operacyjne choroby de Quervaina

W trakcie badania przedmiotowego lekarz może wykonać testy potwierdzające zespół de Quervaina. Należą do nich test Muckarda i test Finkelsteina. Aby odróżnić zapalenie ścięgna w zespole de Quervaina od zmian zwyrodnieniowych w stawie śródręczno-nadgarstkowym kciuka lub pęknięcia kości w tej okolicy, lekarz zaleca wykonanie zdjęcia RTG. Wykonanie USG wykaże czy występuje stan zapalny w okolicy ścięgna i pochewki ścięgnistej i zbada czy występuje, wymieniona wcześniej w przyczynach choroby, wewnętrzna przegroda w pierwszym przedziale prostowników.

Początkowo leczenie polega na wyłączeniu i odciążeniu ruchów wywołujących ból. Niekiedy zalecane są zabiegi fizykoterapeutyczne i farmakoterapia polegająca na przyjmowaniu leków przeciwzapalnych. Jeśli objawy nie ustąpią, zalecane jest noszenie ortezy unieruchamiającej nadgarstek i kciuk przez czas od 2-3 tygodni.

Niektórzy lekarze decydują się na iniekcje sterydowe. W badaniach przedstawionych przez prof. Roy’a A.Meals’a z Wydziału Ortopedii Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles, zastrzyk z kortykosteroidu podany w okolice pierwszego przedziału prostowników spowodował zmniejszenie obrzęku i zapalenia ścięgna u 50% pacjentów. Natomiast wykonanie drugiego zastrzyku po miesiącu czasu, zmniejszyło objawy zespołu de Quervaina u następnych 40% - 45% z nich.

W przypadku niepowodzenia w wymienionych wyżej sposobach leczenia, lekarz może wykonać zabieg operacyjny polegający na poszerzeniu światła pogrubiałej pochewki ścięgnistej i odbarczeniu przechodzącego przez nią ścięgna.

Źródło: PubMed


Więcej na temat: leczenie operacyjne choroby De Quervaina

Inne przydatne linki

Skomentuj ten artykuł

Komentarze (2)

Pacjentka 4 lata temu

Ja dostałam zastrzyki sterydowe w oba nadgarstki, po miesiącu chodzenia w ortezach/ usztywniaczach. Po tygodniu objawy ustąpiły, polecam gorąco. Odpowiedz

Łukasz do Pacjentka 2 lata temu

Ja miałem dwa razy zastrzyk sterydowy i usztywnienie, pomagalo na pół roku, obecnie jestem 10 dni po operacji. Miałem obustronne zapalenie pochewki ścięgna i jakiś ziarniak mi się zrobil jeszcze, ale odrazu po operacji ból przy ruchu kciukiem ustąpił Odpowiedz