Rezonans magnetyczny serca – wskazania, przebieg i przygotowanie do badania

Co ocenia rezonans serca?

Rezonans magnetyczny serca pozwala ocenić wielkość i pracę komór, grubość mięśnia sercowego, funkcję zastawek oraz przepływ krwi. Szczególną zaletą badania jest możliwość charakterystyki tkanek, w tym wykrywania obrzęku, zapalenia, blizn, zwłóknienia i uszkodzenia mięśnia sercowego. Pomagają w tym techniki takie jak mapowanie T1 i T2 oraz obrazowanie późnego wzmocnienia pokontrastowego (LGE).

Rezonans magnetyczny serca – wskazania

Badanie serca rezonansem magnetycznym zaleca się pacjentom z podejrzeniem lub rozpoznaniem chorób serca, takich jak zawał, zaburzenia rytmu serca czy choroba wieńcowa. Co istotne, nie jest ono zazwyczaj pierwszym wyborem diagnostycznym – wykonuje się go, gdy podstawowe badania, takie jak USG serca lub EKG, okazują się niewystarczające.

Wskazania do przeprowadzenia badania obejmują m.in.:

• szczegółową ocenę budowy i funkcjonowania komór serca oraz zastawek,

• diagnostykę niedokrwienia mięśnia sercowego,

• ocenę pacjentów po zawale serca lub przed operacją w obrębie serca,

• kontrolę po zabiegach kardiochirurgicznych,

• podejrzenie zapalenia mięśnia sercowego;

• diagnostykę kardiomiopatii, w tym przerostowej, rozstrzeniowej i arytmogennej;

• diagnostykę chorób naciekowych, np. amyloidozy i sarkoidozy;

• ocenę chorób osierdzia;

• ocenę aorty i dużych naczyń;

• określenie żywotności mięśnia sercowego;

• diagnostykę wad wrodzonych serca;

• ocenę przyczyny niewydolności serca.

Jakie choroby wykrywa rezonans magnetyczny serca?

Rezonans magnetyczny umożliwia wykrycie wielu schorzeń, w tym:

• wad wrodzonych i nabytych serca,

• wad zastawkowych,

• guzów serca,

• kardiomiopatii,

• arytmii,

• zawałów serca,

• choroby wieńcowej,

• skrzeplin i zwłóknień.

Na czym polega rezonans magnetyczny serca?

Podczas badania pacjent kładzie się na ruchomym stole, który zostaje umieszczony w tubie skanera MRI. Rezonans wykorzystuje silne pole magnetyczne i fale radiowe do obrazowania narządu. Dzięki temu można uzyskać bardzo precyzyjne obrazy serca, co pomaga lekarzom w dokładnej ocenie jego pracy oraz przepływu krwi.

Rezonans magnetyczny serca z kontrastem

W niektórych przypadkach stosuje się środek kontrastujący, aby uzyskać wyraźniejszy obraz struktur serca. Kontrast podaje się dożylnie, co pozwala na jeszcze dokładniejszą ocenę przepływu krwi i innych parametrów. Przed podaniem kontrastu należy sprawdzić poziom kreatyniny, aby wykluczyć ryzyko związane z funkcjonowaniem nerek.

MRI serca – przygotowanie do badania

Przygotowując się do badania MR serca, należy przestrzegać kilku ważnych zaleceń:

• w dniu badania unikaj kofeiny, napojów energetycznych i intensywnego wysiłku fizycznego;
• na badanie przyjdź na czczo;
• przed badaniem zadbaj o opróżnienie pęcherza;
• jeśli zażywasz leki na stałe, skonsultuj z lekarzem ich przyjmowanie.

Rezonans serca – przebieg badania

Badanie MRI serca rozpoczyna się od przygotowania pacjenta przez personel medyczny. Pacjent proszony jest o położenie się na ruchomym stole, który w trakcie badania przesuwa się do wnętrza tunelu skanera MRI. Aby uzyskać najwyższą jakość obrazu, ważne jest, by pacjent leżał nieruchomo – każda zmiana pozycji lub poruszenie może wpłynąć na dokładność wyników. W razie potrzeby stosuje się pasy i poduszki stabilizujące, aby zapewnić komfort i unieruchomienie ciała.

Podczas badania pacjent pozostaje w stałym kontakcie z personelem za pośrednictwem interkomu. Może otrzymać polecenie wstrzymania oddechu na kilka sekund, co jest istotne dla uzyskania wyraźnych obrazów serca w trakcie jego ruchu. Głośne dźwięki, jakie towarzyszą pracy aparatu MRI, są normalne, dlatego pacjentom często zakłada się słuchawki ochronne lub zatyczki do uszu.

Czy rezonans magnetyczny serca jest bezpieczny dla zdrowia?

Rezonans magnetyczny serca jest uznawany za jedną z najbezpieczniejszych metod diagnostyki obrazowej, ponieważ nie wykorzystuje promieniowania jonizującego, jak ma to miejsce w przypadku rentgena czy tomografii komputerowej. Pole magnetyczne oraz fale radiowe wykorzystywane podczas badania są neutralne dla zdrowia pacjenta, co oznacza, że rezonans można powtarzać bez ryzyka szkodliwego oddziaływania na organizm.

Rezonans magnetyczny serca stanowi więc bezpieczne, nieinwazyjne badanie pozwalające na dokładną ocenę serca i naczyń krwionośnych. Jego zalety, takie jak brak promieniowania i wysoka dokładność, sprawiają, że jest on coraz częściej wykorzystywany w diagnostyce chorób sercowo-naczyniowych.

Czy istnieją przeciwwskazania do wykonania rezonansu magnetycznego serca?

Rezonans magnetyczny serca jest bezpiecznym i nieinwazyjnym badaniem, jednak istnieją sytuacje, w których jego wykonanie jest przeciwwskazane lub wymaga szczególnej ostrożności. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest obecność w ciele pacjenta urządzeń elektronicznych lub metalowych elementów, które mogą zakłócić działanie pola magnetycznego. Należą do nich m.in. rozruszniki serca, pompy insulinowe, implanty ślimakowe, stymulatory ośrodkowego układu nerwowego oraz niektóre metalowe klipsy wewnątrzczaszkowe.

Względnymi przeciwwskazaniami są m.in. pierwszy trymestr ciąży, protezy stawów, metalowe opiłki w ciele czy aparaty ortodontyczne. W takich przypadkach przeprowadzenie badania wymaga oceny ryzyka przez lekarza, który podejmuje decyzję o możliwości wykonania rezonansu.

Dodatkowym ograniczeniem może być nieprawidłowy poziom kreatyniny we krwi, który wyklucza zastosowanie środka kontrastującego. Przed wykonaniem badania z kontrastem lekarz zleca odpowiednie badania, aby upewnić się, że nerki pacjenta pracują prawidłowo.

Rezonans serca z próbą obciążeniową

W diagnostyce niedokrwienia może zostać wykonany rezonans serca z farmakologiczną próbą obciążeniową. Podczas badania podaje się lek zwiększający przepływ krwi przez naczynia wieńcowe lub obciążający pracę serca. Pozwala to wykryć obszary mięśnia sercowego, do których w warunkach obciążenia dociera niewystarczająca ilość krwi.

Gdzie zrobić rezonans serca i ile to kosztuje?

Rezonans magnetyczny serca można wykonać w wielu placówkach medycznych – zarówno prywatnych, jak i w ramach refundacji NFZ, jeśli pacjent posiada odpowiednie skierowanie od lekarza. W Polsce badanie to oferują liczne kliniki i szpitale specjalizujące się w diagnostyce obrazowej oraz ośrodki kardiologiczne.

Na podstawie zgromadzonych przez nas danych średni koszt rezonansu magnetycznego serca w Polsce wynosi 1 294 zł. Cena zależy od placówki i zakresu badania. Wykonanie rezonansu z kontrastem wiąże się z dodatkowym kosztem.