Implanty stomatologiczne to specjalny rodzaj śrub (najczęściej tytanowych), które wszczepia się chirurgicznie w kości szczęki. Ich zadaniem jest zastąpienie korzenia brakującego zęba, na którym mocowana jest nadbudowa protetyczna, np. porcelanowa korona, czyli sztuczny ząb. Implanty te mogą być stosowane zarówno w przypadku braku pojedynczych zębów, jak i pełnego bezzębia. Dobrze wykonane implanty są praktycznie nie do odróżnienia od naturalnego uzębienia.
Największą zaletą rekonstrukcji uzębienia na bazie implantów jest ich trwałość, naturalny wygląd oraz komfort użytkowania. Implanty pozwalają podczas jedzenia przenosić nacisk na kość szczęki lub żuchwy, podobnie jak przy naturalnych zębach. Według statystyk, pozytywna integracja implantu z tkanką kostną po trzech latach osiąga ok. 98%. Po dziesięciu latach uszkodzeniu ulega ok. 5% wszczepionych implantów, co jest bardzo dobrym wynikiem jak na medycynę stomatologiczną.
Implanty jednofazowe a dwufazowe – różnice
Ze względu na sposób umieszczenia w żuchwie lub szczęce oraz uzupełniania nadbudową protetyczną, implanty stomatologiczne dzielą się na dwie grupy. Pierwszą z nich stanowią implanty odroczone (dwufazowe). Procedura ich montażu polega na wszczepianiu implantu w kość, bez zakładania korony protetycznej lub innej odbudowy. Po 2-6 miesiącach, po zagojeniu rany i osteointegracji, obciąża się implant odbudową protetyczną, mocowaną za pomocą specjalnych śrub zwanych łącznikami.
Implanty jednofazowe (natychmiastowe)
Drugą grupą są implanty jednofazowe (natychmiastowe).
Odróżniają się od dwufazowych cechami:
- mają formę monolitu – ich gwint stanowi całość z łącznikiem, co eliminuje mikroszczeliny występujące w implantach dwufazowych
- umożliwiają pominięcie etapu gojenia kości i natychmiastowe obciążenie wkręconego implantu nadbudową protetyczną, np. koroną
Natychmiastowe obciążenie – kiedy jest możliwe?
Natychmiastowe obciążenie jest możliwe tylko przy uzyskaniu wysokiej stabilności pierwotnej (odpowiedni moment wkręcania, korzystny wskaźnik stabilności) oraz możliwości tymczasowego ograniczenia sił zgryzowych. W przeciwnym razie bezpieczniejsza bywa procedura dwufazowa.
Implanty jednofazowe – procedura i kwalifikacja
Implanty jednofazowe są wsuwane i obciążane koroną w trakcie jednego zabiegu, co eliminuje wiele wizyt związanych z tradycyjnymi metodami implantologicznymi. Proces wymaga dokładnego planowania i precyzji stomatologa. Nowoczesne metody obrazowania, takie jak tomografia komputerowa 3D, pomagają w ocenie jakości i gęstości kości oraz precyzyjnym umiejscowieniu implantu.
Istotnym aspektem jest ocena ryzyka przed zabiegiem. Chirurg stomatologiczny powinien przeprowadzić badania pacjenta, oceniając ogólny stan zdrowia oraz specyficzne warunki w jamie ustnej. Niekiedy konieczne jest wykonanie dodatkowych procedur przygotowawczych, takich jak przeszczep kości.
Przeciwwskazania
Przeciwwskazania do implantów jednofazowych obejmują:
- niekontrolowaną cukrzycę,
- świeżo przebyte incydenty sercowo-naczyniowe,
- niewyrównane zaburzenia krzepnięcia,
- istotną immunosupresję,
- aktywne choroby nowotworowe,
- leczenie lekami wpływającymi na metabolizm kości,
- nałogowe palenie tytoniu,
- nadużywanie alkoholu,
- ciążę,
- aktywne stany zapalne,
- niewystarczającą ilość lub gęstość kości.
Inne przeciwwskazania to:
- wyraźne parafunkcje (bruksizm, zaciskanie zębów),
- niekorzystne warunki zgryzowe,
- brak zakończonego wzrostu kości twarzoczaszki u osób młodocianych,
- brak współpracy pacjenta,
- niemożność odbywania regularnych kontroli.
Kwalifikacja do zabiegu
O kwalifikacji decyduje indywidualna ocena lekarza. W wielu sytuacjach przeciwwskazania mają charakter względny i mogą wymagać wcześniejszego leczenia (np. sanacji jamy ustnej, stabilizacji chorób przewlekłych) lub wyboru protokołu dwufazowego.
Implanty jednofazowe – zalety i wady
Zwolennicy implantów jednofazowych uważają, że natychmiastowe obciążenie implantu stymuluje szybszą integrację z kością wyrostka zębodołowego. Wszczepienie takiego implantu jest jednorazową ingerencją, a pacjent od razu wychodzi z gabinetu z nowymi zębami. Technologia ta ma jednak swoje minusy. Zabieg jest trudniejszy do wykonania, a w przypadku niepowodzenia pacjent narażony jest na dodatkowe koszty związane z koniecznością usunięcia całego implantu.
Ograniczenia i ryzyka
Implanty jednofazowe można zastosować jedynie przy korzystnych warunkach w jamie ustnej: odpowiedniej grubości i gęstości kości wyrostka zębodołowego. Podczas gojenia elementy zewnętrzne wszczepu są widoczne aż do otoczenia ich przez błonę śluzową dziąseł.
Kontrola obciążeń i integracja
Wszczepy jednoczęściowe ograniczają ryzyko zanieczyszczenia i kolonizacji bakterii wokół połączenia implant–łącznik. Jednak w przypadku uszkodzenia części wystającej nie ma możliwości jej wymiany – konieczne bywa usunięcie całego implantu. Ścisła kontrola obciążeń zgryzowych jest kluczowa, ponieważ nadmierne mikroruchy mogą zaburzać wczesną osteointegrację.
Rokowanie i przyszłość implantów jednofazowych
W miarę rozwoju technologii implanty jednofazowe zyskują na popularności. Nowe materiały i technologie, jak powierzchnie hydrofilowe, mogą zwiększyć skuteczność i trwałość implantów. Powierzchnie te są specjalnie przygotowane, chropowate, chemicznie czyste, co sprzyja szybkiemu tworzeniu skrzepów, adsorpcji białek i adhezji komórek kościotwórczych. Taka powierzchnia przyspiesza wczesną osteointegrację, ułatwiając protokoły natychmiastowego obciążenia, szczególnie w kościach o mniejszej gęstości.
Kto skorzysta, a kto nie?
Pomimo postępów technologicznych, nie każdy pacjent jest odpowiednim kandydatem do zastosowania implantów jednofazowych. Ważne jest omówienie z dentystą możliwości i ograniczeń tej metody.
Pielęgnacja i kontrole po implantacji
Z punktu widzenia pacjentów, istotne jest monitorowanie stanu implantów po zabiegu. Regularne kontrole stomatologiczne i dbanie o higienę jamy ustnej są kluczowe dla utrzymania zdrowia implantów i zapewnienia ich trwałości.
Źródła:
- D. Rosenbach, "The Single Stage Implant Procedure: Science or Convenience?" (www.researchgate.net), Dentistry Today, 2016
- Dentonet, "Implanty jednofazowe" (dentonet.pl), 2004
- Ralf-Joachim Kohal i in., "Five-Year Results of One-Piece Zirconia Oral Implants Supporting Three-Unit Fixed Dental Prostheses", Clin Oral Implants Res., 36(5), 589-599, 2025
- Siddhi Dattatraya Bhatawadekar i in., "A comparative evaluation of the clinical outcomes of one-piece versus two-piece dental implants: A systematic review", International Dental Journal of Student's Research, 23(4), 113–122, 2025
-
4.0/5 (opinie 48)