Licówki stomatologiczne - w jaki sposób się je zakłada?

Jakie efekty daje założenie licówek? Trwałość, wygląd i zalety licówek

Zakładanie licówek to jedna z najmniej inwazyjnych metod uzupełniania i poprawiania wyglądu uzębienia. Dzięki temu prostemu zabiegowi możliwa jest zmiana wielkości i kształtu zęba, przykrycie przebarwień i pęknięć oraz skorygowanie delikatnych wad zgryzu. Prawidłowo założone licówki mogą cieszyć ich właściciela nawet przez dwadzieścia lat. 

Ewolucja licówek stomatologicznych – od ceramiki mikowej do materiałów nanohybrydowych

Pierwsze licówki stomatologiczne pojawiły się już w latach 80 XX wieku. W 1984 roku Adair i Grossmann opracowali system ceramiki wzmacnianej miką, a w 1986 roku Wohlwend wprowadził na rynek tzw. ceramikę leucytową. Istnieje jednak wiele innych materiałów, z których można wykonać licówki o różnym poziomie transparencji i wytrzymałości. Są to na przykład: ceramika skaleniowa albo wzmacniana dwutlenkiem cyrkonu, trójtlenkiem aluminium lub materiały nanohybrydowe oraz inne rodzaje kompozytu.

Jakie efekty dają licówki?

Licówki pozwalają zmienić kolor, kształt, długość i proporcje widocznych zębów. Mogą zamaskować trwałe przebarwienia, niewielkie ukruszenia, szczeliny między zębami oraz niektóre drobne nierówności. Efekt zależy od materiału, stanu uzębienia i prawidłowego zaplanowania zabiegu. Licówki nie służą jednak do leczenia próchnicy, chorób dziąseł ani istotnych wad zgryzu.

Jak się zakłada licówki stomatologiczne?

Jeżeli osoba, zgłaszająca się do gabinetu stomatologa w celu założenia licówek ma zdrowe zęby, zwykle na wykonanie zabiegu wystarczą dwie wizyty. Jeżeli tak nie jest, pacjent musi najpierw wyleczyć chore zęby lub dziąsła, co wiąże się z wydłużeniem procedury. Na pierwszej wizycie stomatolog ocenia stan uzębienia pacjenta i kiedy nie ma przeciwwskazań do przeprowadzenia zabiegu, przechodzi do szlifowania zębów, co odbywa się w znieczuleniu miejscowym. Po przygotowaniu zębów stomatolog pobiera wycisk, który następnie przekazuje protetykowi, by wykonał dopasowane licówki. Warto zaznaczyć, że niewątpliwą zaletą licówek jest mała redukcja tkanki zęba w porównaniu do mocowania koron. W przypadku tych pierwszych dochodzi do zeszlifowania od 3% do 30% tkanki zęba. Natomiast przy mocowaniu korony zwykle należy usunąć od 60% do 70% tkanki.

Na drugiej wizycie lekarz może już zamontować licówki. Zanim to zrobi przymierza je do zębów, żeby sprawdzić czy ich kolor i kształt na pewno odpowiadają oczekiwaniom jego i pacjenta. Kolejnym krokiem jest przygotowanie licówek i zębów do cementowania. Chodzi o piaskowanie lub chemiczne wygładzanie licówek. Zęby przygotowuje się za pomocą papki pumeksowej i gumki, a następnie wytrawia kwasem fosforowym. Powierzchnia, na którą nakładane będą licówki musi być sucha, dlatego konieczne jest założenie koferdamu, czyli tzw. ślinochronu, który izoluje miejsce przeznaczone do zabiegu od śliny.

Licówki mocowane są do naturalnych zębów za pomocą specjalnego cementu, który należy równomiernie rozprowadzić na ich powierzchni. Po przyłożeniu licówek do odpowiedniego miejsca są one naświetlane specjalną lampą przez około dwie sekundy. Ma to na celu doprowadzenie do częściowej polimeryzacji. W tym momencie możliwe są jeszcze ewentualne poprawki. Kiedy stomatolog jest pewien ułożenia licówek, naświetla je dłużej i ze zwiększoną energią lampy. W ten sposób wykonany zabieg sprawia, że "nowe zęby" są niemal natychmiast gotowe do użytku. Należy o nie dbać tak samo jak o naturalne zęby.

Jak długo utrzymują się licówki?

Trwałość licówek zależy od materiału, sposobu wykonania, ilości zachowanego szkliwa, higieny jamy ustnej oraz obciążeń zgryzowych. Przeglądy badań wskazują, że około 95% licówek porcelanowych może pozostawać w użyciu po 10 latach, ale wyników tych nie należy traktować jako gwarancji dla każdego pacjenta. Licówki kompozytowe zwykle łatwiej naprawić, lecz częściej ulegają przebarwieniom i zużyciu.

Kto może nie kwalifikować się do zabiegu?

Przeciwwskazaniem do założenia licówek mogą być:

• aktywna próchnica;

• stany zapalne i choroby przyzębia;

• niewystarczająca ilość zdrowego szkliwa;

• znaczne uszkodzenie lub osłabienie zębów;

• poważne wady zgryzu;

• silne zgrzytanie albo zaciskanie zębów;

• bardzo zła higiena jamy ustnej;

• nawyk obgryzania paznokci lub twardych przedmiotów;

• nieleczone choroby miazgi i zmiany okołowierzchołkowe;

• nierealistyczne oczekiwania wobec efektu estetycznego.

Część przeciwwskazań ma charakter czasowy. Po wyleczeniu próchnicy, chorób dziąseł lub wady zgryzu wykonanie licówek może stać się możliwe. Przy rozległym zniszczeniu zęba stomatolog może natomiast zalecić inną odbudowę, np. koronę. O kwalifikacji zawsze decyduje badanie stomatologiczne oraz ocena zgryzu i stanu szkliwa.

Jak dbać o licówki? Zalecenia pozabiegowe i wskazówki stomatologa

Niekiedy zaleca się rezygnację z bardzo twardych pokarmów oraz stosowanie płukanek z fluorem. Ilość i cel kolejnych wizyt, jeżeli są takie potrzebne, określa lekarz. Należy się do niego zgłosić również w razie problemów z licówkami lub wątpliwości dotyczących zaleceń pozabiegowych.

Dlaczego warto wybrać licówki? Szybki zabieg bez komplikacji

Podsumowując, zakładanie licówek jest zabiegiem nieinwazyjnym, skutecznym i efektownym. Nie wymaga specjalnego przygotowania, jeżeli pacjent nie ma chorych zębów lub dziąseł. Jest to zabieg ambulatoryjny, na którego przeprowadzenie wystarczają dwie wizyty u stomatologa. Jest to jeden z zabiegów tzw. przyjaznych dla pacjenta - nie powoduje dolegliwości bólowych, nie wymaga narkozy, a sposób postępowania przed- i pozabiegowego nie jest skomplikowany.

Licówki ceramiczne a kompozytowe – najważniejsze różnice

Licówki ceramiczne powstają w laboratorium protetycznym, a następnie są trwale mocowane do zębów. Bardzo dobrze odwzorowują kolor, połysk i przezierność naturalnego szkliwa. Są odporne na przebarwienia i zwykle zachowują estetyczny wygląd dłużej niż licówki kompozytowe. Ich wykonanie wymaga jednak najczęściej kilku wizyt, a naprawa pękniętej ceramiki może być trudna lub wymagać wymiany całej licówki.

Licówki kompozytowe lekarz może wymodelować bezpośrednio na zębach podczas jednej wizyty. Są zazwyczaj tańsze, wymagają mniejszej ingerencji w tkanki zęba i stosunkowo łatwo je naprawić. Kompozyt jest jednak bardziej podatny na ścieranie, utratę połysku, uszkodzenia i przebarwienia, dlatego może wymagać okresowego polerowania albo wcześniejszej wymiany.