Co to jest rynochirurgia?

Rynochirurgia to bardzo wąska dziedzina medycyny, która zajmuje się zabiegowym leczeniem nosa i zatok przynosowych. Jej rozwój możliwy był dzięki opracowaniu techniki operacji endoskopowych i upowszechnieniu się mikrochirurgii.

Data aktualizacji
Czas czytania
4 min.

Otolaryngologia jest dziedziną medycyny obejmującą choroby ucha, nosa, krtani i gardła. Lekarze otolaryngolodzy (lub w skrócie laryngolodzy) zajmują się diagnozowaniem oraz leczeniem zarówno zachowawczym, jak i chirurgicznych schorzeń tej okolicy. Wraz z rozwojem wiedzy i techniki doszło do dalszej specjalizacji i wyodrębnienia się rynologii jako dziedziny zajmującej się rozpoznawaniem i leczeniem chorób nosa i zatok, oraz rynochirurgii, zajmującej się głównie leczeniem operacyjnym nosa i zatok przynosowych.

Czym dokładnie jest rynochirurgia?

Rynochirurgia zawdzięcza swój rozwój pojawieniu się wyspecjalizowanych endoskopów oraz rozwojowi diagnostyki obrazowej, które umożliwiły rozpoznawanie zmian patologicznych w obrębie nosa i zatok. Zatoki przynosowe to przestrzenie powietrzne zlokalizowane w kościach twarzoczaszki, które są połączone są jamą nosową. Stan zapalny górnych dróg oddechowych często rozprzestrzenia się i obejmuje zatoki, co objawia się bólem głowy, uczuciem ciężkości tej okolicy i wypełnieniem zatok wysiękiem zapalnym. Zachowawcze leczenie zapalenia zatok jest dość trudne, gdyż wydzielina ropna ma tendencję do zalegania, a ostry stan zapalny przechodzi w zapalenie przewlekłe. Wprowadzenie techniki minimalnie inwazyjnej znacznie poprawiło skuteczność leczenia. Lekarze oferują tutaj dwa zabiegi rynochirurgiczne: balonikowanie zatok i funkcjonalną endoskopową chirurgię zatok.

Endoskopowe leczenie zatok

Dużą zaletą zabiegów endoskopowych jest ich minimalnie inwazyjny charakter. Celem chirurgii endoskopowej jest usunięcie przyczyn utrzymywania się stanu zapalnego i przywrócenie prawidłowych warunków anatomicznych. Podczas zabiegu usuwane są jedynie chore tkanki, a zdrowe pozostają nienaruszone. Dzięki temu pacjent zwykle na drugi dzień może opuścić klinikę. Nos i zatoki szybko się goją, dzięki czemu drożność nosa zostaje przywrócona stosunkowo szybko. Choć większość zabiegów przeprowadza się w znieczuleniu ogólnym, ich celem jest jak najmniejsza ingerencja w zdrowe tkanki i maksymalne skrócenie czasu rekonwalescencji. Do operacji nosa i zatok kwalifikuje lekarz otolaryngolog.

Operacje plastyczne nosa a rynochirurgia

Podczas gdy celem zabiegów rynochirurgicznych jest przywrócenie prawidłowego funkcjonowania górnym drogom oddechowym, za operacjami plastycznymi nosa stoją przede wszystkim względy estetyczne. Chęć zmiany wyglądu nosa jest często skutkiem jego defektów czy deformacji, które mogą ukształtować się jeszcze w życiu płodowym lub być skutkiem urazu. Bywa, że operacja plastyczna nosa (czyli rynoplastyka) jest łączona z zabiegiem poprawiającym jego drożność, zasadniczo jednak te dwa aspekty są rozdzielane. Do korekcji nosa pacjenta kwalifikuje chirurg plastyczny.

Rodzaje rynoplastyki

Operacja plastyczna nosa może być przeprowadzona według różnych technik - stąd najprostszy podział na rynoplastykę otwartą i zamkniętą. Pierwsza z nich polega na nacięciu nosa prostopadle do przegrody, dzięki czemu chirurg może odsunąć tkankę i uwidocznić struktury, które chce zoperować. Ten rodzaj rynoplastyki służy zazwyczaj do likwidowania asymetrii wierzchołka nosa i niewielkich skrzywień, wynikających z jego niewłaściwego położenia. Ta metoda jest szczególnie polecana w przypadkach, kiedy konieczne jest uzupełnienie kości lub części chrzęstnych nosa, czyli tzw. augmentacja. 

Z kolei operacja nosa metodą zamkniętą polega na przeprowadzeniu cięć wewnątrz nosa, w związku z czym zabieg nie pozostawia żadnych widocznych blizn. Zazwyczaj pierwszym etapem operacji jest odseparowanie kości nosa od skóry i innych tkanek. Następnie chirurg przechodzi do zasadniczej części zabiegu, która stanowi łamanie kości nosa lub ich nacinanie, a później formowanie w pożądany kształt. Dzięki tej technice możliwa jest zmiana kształtu nosa, a także skorygowanie jego długości i wysokości, na której jest położony. Posługując się zamkniętą techniką możliwe jest operowanie zarówno chrzęstnych, jak i kostnych części nosa.

Operacja nosa - co można poprawić?

Podziału rynoplastyki możemy dokonać również ze względu na rodzaj operowanej tkanki. Wyróżniamy zatem operację miękkich części nosa, czyli chrząstek, oraz twardych części nosa, czyli kości. Do najczęstszych zabiegów, wykonywanych w obrębie korekcji chrzęstnych części nosa, należą m.in.: obniżenie czubka nosa, podniesienie czubka nosa, zmiana rozpiętości nozdrzy, zmiana kształtu nozdrzy czy konchoplastyka, która polega na wycięciu części przerośniętych małżowin nosowych w celu ułatwienia przepływu powietrza przez nos.

Do operacji kostnych części nosa zaliczamy zaś między innymi:

  • operację garbu nosa - w początkowej fazie polega na odseparowaniu skóry i błony śluzowej od grzbietowej kości nosa. Następnie chirurg przez nacięcie w poprzek przegrody nosowej lub nad chrząstką skrzydłową wprowadza niewielkie dłuto, którym skuwa nadmiar kości. W przypadku, gdy garb jest niewielki istnieje możliwość spiłowania kości,
  • septoplastykę - czyli korekcję przegrody nosowej. Ten zabieg przeznaczony jest dla osób ze skrzywioną przegrodą nosową, które skarżą się na problemy z oddychaniem lub cierpią z powodu przewlekłego zapalenia zatok i innych dolegliwości,
  • poczwórną osteotomię - ten typ rynoplastyki należy do tzw. totalnej korekcji nosa i podobnie jak w przypadku dwóch poprzednich zabiegów, w pierwszej kolejności chirurg odseparowuje skórę i błonę śluzową nosa. Następnie kości nosa są łamane w kilku miejscach i składane na nowo, by uzyskać pożądany kształt. Ten rodzaj operacji służy do poprawienia wyglądu nosa garbatego, krzywego i zniekształconego np. w wyniku wypadku, ale nie tylko,
  • zmniejszanie lub skrócenie nosa - to tak zwana rynoplastyka redukcyjna, która polega na usunięciu fragmentów kości, a następnie zszyciu "luk" z pozostałą tkanką. Dzięki usunięciu i przestawieniu kości nosa można również zmienić jego położenie.

Źródła:

  • Peter-John Wormald, red. wyd. pol. Henryk Skarżyński, "Endoskopowa chirurgia zatok. Anatomia, trójwymiarowa rekonstrukcja i technika chirurgiczna", Warszawa, 2015, 978-83-63367-02-2
  • C. Parrilla, A. Artuso, R. Gallus, J. Galli, G. Paludetti, "The role of septal surgery in cosmetic rhinoplasty" (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov), ACTA Otorhinolaryngologica Italica, Warszawa, 2013, 978-83-934943-6-1

Inne przydatne linki


Dodaj pierwszy komentarz

Operacja plastyczna nosa

Wybierz miasto, aby znaleźć placówkę
lub zadzwoń po bezpłatną pomoc w wyborze specjalisty: 22 417 40 62

Wpisz zabieg, miejscowość, klinikę lub lekarza…